راز سعادت چيست؟
دانشمندي مي گويد : « راز سعادت در اين است که روابط ما با دنياي خارج ، دوستانه باشد نه خصمانه. کسي که قادر نيست همنوعان خود را دوست خود بداند ، هرگز نمي تواند زندگي اي خالي از اضطراب داشته باشد . » اين سخن بيانگر آن است که مناسباتي که جامعه را به نيکويي به هم پيوند مي دهد ، متکي بر اصول صميميت و مهر و عاطفه است . دو نفر برپايه مهر و محبت به هم متمايل مي شوند و از اين رهگذر ، دوستي ها پايه گذاري مي شود .
با دروغگو مصاحبت نکن که او همچون سراب است ، دور را به تو نزديک جلوه مي دهد و نزديک را به تو دور نشان مي دهد .
در معاشرت با دوستان ، افکار آدمي بالنده مي شود و روح با انبساط خاطر ، از محيط عادي اوج مي گيرد و در فضاي خوبيها بال مي گشايد . لذا دوستي با ديگران را منبع آرامش و يکي از بهترين لذايد روحي دانسته اند که به مرور زمان قوت مي گيرد و کامل مي شود . کارشناسان تربيتي تاکيد مي کنند که در انتخاب دوست بسيار دقت و مطالعه کنيم . زيرا شخصيت انسان بگونه اي است که به تدريج يک نوع هماهنگي و پيوستگي با احوال روحي معاشرين خود پيدا مي کند و نفوذ اخلاق آنها در نيکبختي يا سقوط او اثري غير قابل انکار دارد . شايد شما هم در معاشرتهاي خود با افرادي مواجه شده ايد که اعماق قلبشان از مهر و عاطفه خالي است ، ولي در لباس رياکاري و زير نقاب دوستي با شما ، خود را پنهان مي سازند و از اين طريق ضربات جبران ناپذيري را وارد مي کنند . درواقع دوستي اي ارزشمند است كه صادقانه باشد و بتواند نياز روحي طرفين به مهر و مودت را تامين کند . رفاقت صميمانه با نيکان ، ازجمله اين دوستيهاست . افراد نيك انديش ، به بالا بردن شخصيت دوستان خود کمک مي کنند و انگيزه پيشرفت و موفقيت را در آنها تقويت مي کنند .
با شخص بخيل هم صحبت نشو ، زيرا زماني که بيشترين نياز را به مال و ثروت او داري ، او تو را خوار و خفيف مي کند .
امام سجاد (ع) براي دوست نيز مانند همنشين ، حقي را بيان مي کند و مي فرمايد : « حق رفيق و همراه تو آن است که تا مي تواني با نيکي و احسان با وي رفاقت کني و اگر نتوانستي ، حداقل با انصاف با او رفتار کن / همانگونه که تو را احترام و تکريم مي کند ، به او احترام بگذار / آن مقدار که در حفظ و نگهداري تو مي کوشد ، در نگهداري او کوشا باش / نگذار كه او در نيکي و خوبي ، از تو پيشي بگيرد و اگر چنين کرد ، آن نيکي را جبران کن / و تا آنجا که شايسته است ، در محبت کردن و مهروزي به او کوتاهي نکن .. »
نکته ديگري که امام سجاد (ع ) رعايت آن را براي رفيق همراه بيان مي کند ، رعايت انصاف در حق اوست . انصاف ايجاب مي کند که خوبيهاي دوست را بيشتر در نظر آورده و نيکي هاي او را جبران کنيم . به او مهر بورزيم و او را در حرکت در مسير حق و سعادت ياري نمائيم .
با شخص فاسق ( گناهکار ) همراه نشو ، زيرا او تو را به يک خوردني و به بهاي ناچيز مي فروشد ، اما به آن نيز دست نمي يابد .
آموزه هاي ديني ضمن تاکيد بر تحکيم روابط دوستانه با ديگران ، ما را از رابطه با افراد ناسالم برحذر مي دارد . " ابن اثير " ، مورخ و انديشمند مسلمان در كتاب خود ، بخشهايي از سفارش امام سجاد (ع) به فرزندش را بيان کرده است . وي يادآور مي شود كه علي بن الحسين ( امام سجاد ) مردم بويژه جوانان را از دوستي با افراد ناباب باز مي دارد و مي فرمايد : " فرزندم ، با شخص فاسق ( گناهکار ) همراه نشو ، زيرا او تو را به يک خوردني و به بهاي ناچيز مي فروشد ، اما به آن نيز دست نمي يابد . با شخص بخيل هم صحبت نشو ، زيرا زماني که بيشترين نياز را به مال و ثروت او داري ، او تو را خوار و خفيف مي کند . با دروغگو مصاحبت نکن که او همچون سراب است ، دور را به تو نزديک جلوه مي دهد و نزديک را به تو دور نشان مي دهد . و با احمق رفيق نشو ، چون او اگر بخواهد به تو سود برساند ، ضرر مي زند . "
اميد آنکه در زندگي خود ، دوستان خوبي را انتخاب كنيم و قيمت دوست خوب را بدانيم .
صداي جمهوري اسلامي- با تلخيص
تنظيم براي تبيان: کهتري
مقالات مرتبط
دوستي و دوست يابي
دوست خوب کدام است؟
چه كسي دوست من است؟
محبت و دوستي ( قسمت اول )
ما بهتر از من
خط قرمز هاي صميميت