کد: 311489

پرسش

سلام اگر امكان دارد درمورد قدر و واحد نجومی توضیح بدهید لطفآ لینك خارج از اینترانت تبیان نباشد ممنون.
- كم سواد

پاسخ

روشنایی ذاتی یك ستاره ربطی به فاصله آن تا زمین ندارد. ولی روشنایی كه ما بر روی زمین از یك ستاره مشاهده می‌كنیم را می‌توان با فاصله‌ی آن ستاره از زمین مربوط دانست.

تعریف فیزیكی درخشندگی واقعی یك ستاره، میزان انرژیی است كه در واحد زمان از ستاره ساطع می‌شود. بدین گونه این كمیت وابسته به ساختار درونی ستاره مورد نظر و واحد آن J/S و یا W خواهد بود.

اما درخشندگی‌ای كه ما از یك ستاره در آسمان شب‌مان می‌بینیم ( درخشندگی ظاهری) به پارامتر دیگری نیز وابسته است. فاصله معیار تأثیرگذاری در درخشندگی ظاهری و میزانی از انرژی ستاره كه به ما می‌رسد است.

این كمیت میزانی از انرژی كه در واحد زمان از واحد سطح تابش می‌شود تعریف شده است. در نتیجه رابطه آن با درخشندگی واقعی به صورت زیر خواهد بود:

سطح /(L) درخشندگی واقعی = (b)درخشندگی ظاهری

نور یك ستاره به صورت كروی در فضا، در تمام جهات پراكنده می‌شود پس خواهیم داشت:

b=L/4pr^2


یعنی درخشندگی ظاهری با توان دوم فاصله نسبت عكس دارد.


اگر این رابطه را طرفین وسطین كنیم خواهیم داشت:


L=4P(r^2)b


پس با داشتن فاصله و درخشندگی ظاهری یك ستاره، درخشندگی واقعی آن قابل محاسبه خواهد بود.


قدر واحدی برای سنجش میزان درخشندگی اجرام سماوی هست كه البته هم قدر ظاهری داریم هم قدر مطلق.


قدر ظاهری : میزان روشنایی كه ما از اون ستاره در آسمان مشاهده می‌كنیم.


قدر مطلق : یعنی محاسبه میزان قدر اون ستاره در فاصله 10 پارسكی از زمین كه در حقیقت معیاری برای اندازه‌گیری میزان واقعی درخشندگی ستاره‌ها هست.


روشنایی ستارگان در آسمان شب متفاوت است. برخی از ستاره‌ها پرنورتر و برخی كم‌نورترند. این مطلب، به صورت علمی، بر حسب قدر ظاهری عنوان می‌شود.


طبقه‌بندی ابرخس بر اساس روشنی ستارگان


منجمان یونان باستان ستاره‌های مرئی را بر حسب روشنی ظاهری‌شان به شش گروه تقسیم می‌كردند. این طبقه‌بندی اولیه هنوز هم كم و بیش معتبر است. افتخار این طبقه‌بندی به ابرخس كه در قرن دوم قبل از میلاد در جزیره رودس می‌زیست، داده می‌شود.


او پرنورترن بیست ستاره‌ای را كه می‌شناخت به طور دلبخواه ستارگان قدر اول نامید، پنجاه ستاره‌‌ی بعدی به ترتیب روشنی ظاهری، ستارگان قدر دوم نامیده شدند و الی آخر. نام قدر ششم به چند صد ستاره‌ای داده شد كه به دشواری قابل رویت با چشم انسان معمولی بودند. بدین طریق یك طبقه‌بندی كاملاً اختیاری بر اساس روشنی به دست آمد. اما این قدرها صرفاً قدرهای ظاهری هستند. برخی از ستارگان در واقع پرنورند ولی به سبب فاصله‌ی زیادشان كم نور به نظر می‌رسند.


قسمت‌بندی اعشاری قدرهای ظاهری


قسمت‌بندی اعشاری در قرن نوزدهم ارائه شد. در این طبقه‌بندی روشنی ظاهری ستاره‌ای از قدر 5/5 حد وسط روشنی ستاره‌ای از قدر 0/5 و ستاره‌ای از قدر 0/6 است. همین طور وقتی می‌گوییم ستاره‌ی قطبی (جدی) از قدر 1/2 است. بدین معنی است كه روشنی ظاهری آن مختصری كم‌تر از روشن ستاره‌ای از قدر 0/2 می‌باشد.


رابطه‌ی میان قدر ظاهری و روشنی ظاهری


رابطه‌ی ساده‌ای میان قدر ظاهری و روشنی ظاهری وجود دارد. این رابطه بر قانونی روان فیزیكی مبتنی است كه هر گاه محرك، مثلاً روشنی، به صورت یك تصاعد هندسی نظیر 1،2،4،8،16 و ... افزایش یابد، احساس حاصل از آن به صورت یك تصاعد حسابی 1،2،3،4،5 و .. زیاد می‌شود.


از این قانون، به طور تجربی تعیین شد كه ستارگان قدر دوم، 512/2 برابر روشن‌تر از ستارگان قدر سوم هستند. همین طور ستارگان قدر سوم 512/2 برابر روشن‌تر از ستارگان قدر چهارم هستند و الی آخر.


مقادیر صفر و منفی قدر ظاهری


بیست ستاره‌ای كه بدواً ستارگان قدر اول به شمار آمدند، بعدها مجدداً دسته‌بندی شدند. این كار از آن رو ضرورت داشت كه برخی از این ستارگان بسیار پرنورتر از دیگران بودند. ستارگان پرنورتر این گروه با قدرهای 9/0 ، 8/0 ، 7/0، و غیره تا صفر و اعداد منفی مشخص گردیدند. ستاره‌ای كه شب هنگام بیش‌ترین روشنی ظاهری را دارد شعرای یمانی است. قدر ظاهری آن 6/1- است. در این مقیاس، قدر ظاهری خورشید بسیار زیاد است 7/26-.


تعیین قدرهای ظاهری


روش تعیین قدر ستارگان از طریق رصد بسیار ساده است. با داشتن تجربه، نتایج نسبتاً دقیقی (دقتی در حدود 1/0 یك قدر) می‌توان به دست آورد. این روش به طور وسیع مورد استفاده‌ی منجم آلمانی فریدریش آرگه لاندر و همكارانش در تهیه‌ی فهرست بزرگ ستارگان "كاتالوگ ب.د" قرار گرفت. در این روش رصد كننده روشنی ظاهری یك ستاره را با دو یا

مشاور : آقای سرمدي | پرسش : چهارشنبه 1/6/1385 | پاسخ : شنبه 18/6/1385 | | کم سواد | 0 سال | نجوم | تعداد مشاهده: 10 بار

تگ ها :

UserName