• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
  • تعداد بازديد :
  • 8150
  • چهارشنبه 1383/4/10
  • تاريخ :

معرفی قلعه های دیگر استان قزوین

معرفی قلعه های دیگر استان قزوین (8)

قلعه لمبسر

 این قلعه در بخش " رودبار شهرستان " از توابع قزوین و در شمال شرقی روستای " رازمیان " قرار دارد و یكی از مهم ترین قلاع اسماعیلیه در عصر سلجوقی است . در مورد سال ساخت این بنا در هیچ یك از متون تاریخی ذكری به میان نیامده است . این قلعه به دلیل موقعیت خاص خود ، در دوره تسلط اسماعیلیه اهمیت و شهرت بسیار پیدا كرد و پس از قلعه الموت مهم ترین قلعه آن دوره به شمار می رفت . قلعه لمبسر بالای كوه وسیع و مسطحی قرار دارد و به دلیل وجود رودهای اطراف ، در دامنه های غربی ، شرقی و جنوبی ، از سایر رشته كوه های اطراف جدا مانده است . از این رو ، این قلعه حتی از دژ الموت مستحكم تر بوده است ؛ چرا كه از طرفی از سه جهت دارای پرتگاه های مخوف و غیر قابل نفوذ بود و از طرف دیگر وسعت زیاد آن ، اجازه كشت به اهالی آن را داده بود ، در نتیجه امكان محاصره و تصرف آن بسیار دشوار به نظر می رسید . این قلعه ابعادی در حدود 480 متر در جهت شمالی – جنوبی و 190 متر در جهت شرقی – غربی دارد . در قسمتی از سمت شرقی آن ، دیواری عظیم بنا كرده بودند كه حدود ده متر ارتفاع داشت و هم اكنون بخش هایی از بارو ( دیوار ) ی آن باقی مانده است . در سایر قسمت های این قلعه ، به دلیل عدم نفوذ پذیری طبیعی ، برج و بارویی كوتاه تر ساخته بودند . از استحكامات شمالی قلعه كه تنها راه نفوذ و دسترسی به آن بود ، اثری بر جای نمانده است . اما با توجه به آثار باقی مانده ، این بخش مسلماٌ دارای دروازه و برج و باروهای عظیم بوده است . برای ساخت استحكامات این قلعه از مصالح سنگ با ملاطساروج ( مخلوطی است از آهك و خاكستر یا ریگ كه در آب به مرور جذب انیدرید كربنیك كنند و آهكش به صورت سنگ آهك كه محكم و پایدار است در می آید و از آن در جهت ساختن بنا استفاده می كنند. )و ساروج یك پارچه استفاده شده است . آب قلعه از " نینه رود " كه در فاصله دو فرسنگی آن قرار دارد ، تأمین و توسط آبراهه ای كه در دل سنگ حفر شده بود ، در چندین آب انبار ذخیره می شد . همچنین در پایین دیواره شرقی قلعه ، راهروی سرپوشیده ای به عرض نود و پنج  سانتیمتر قرار داشت كه با پله های ناهموار ، ارتفاع صد و نود متری قلعه تا سطح رودخانه را به هم مرتبط می كرد . قلعه لمبسر یكی از قلعه های بزرگ و قابل توجه دفاعی است .

معرفی قلعه های دیگر استان قزوین (8)

قلعه سمیران

این قلعه مركز حكومت آل جستان و كنگریان و به نوشته " حمدالله مستوفی " جزء قلاع متصرفی اسماعیلیه بود . قلعه سمیران در منطقه ی " طارم " قزوین ، بالای كوهی سنگی قرار دارد و فقط از سمت شمال می توان به آن راه یافت . رودخانه " قزل اوزن " از جنوب این كوه عبور می كند و در آن سوی رود ، ارتفاعات بلند سنگی دیواره مانندی قرار گرفته است . به همین دلیل بیشتر استحكامات این قلعه در سمت شمالی آن ساخته شده است . " ناصر خسرو " نوشته است كه  این قلعه دارای سه حصار است كه هم اكنون دو حصار آن شناسایی شده است . سالم ترین قسمت قلعه ، دیواره شمالی آن است كه چند برج مدور و باروهای كاملاً سالم دارد . ارتفاع این دیواره ، حدود پانزده متر و از سنگ های لاشه و ملاط گچ به ضخامت 40/2 متر شكل گرفته است . همچنین این دیواره دارای یك كلاف چوبی در ارتفاع یك متری است . قسمت غربی قلعه از نظر سبك ساختمانی با بخش شمال شرقی آن متفاوت است . در این بخش فقط بارو به چشم می خورد و برج های مدور دیده نمی شود و با توجه به عدم نفوذ پذیری آن می توان نتیجه گرفت كه داخل آن مسكونی بوده است . در داخل قلعه آثار واحدهای مسكونی قابل مشاهده است ؛ اما امكان تهیه نقشه وجود ندارد . قلعه سمیران نیز مانند سایر دژها و بناهای سبك شهرسازی گذشته ، برای پناه بردن و مقاومت در برابر حملات مختلف ساخته شده بود .

معرفی قلعه های دیگر استان قزوین (8)

 میمون قلعه

این قلعه ی مربع شكل در شهرستان قزوین قرار دارد و با ابعاد تقریبی حدود هفتاد متر ، از خشت های سی سانتی متری ساخته شده است . این بنا دو طبقه دارد . طبقه ی فوقانی آن از یك تالار چلیپایی و اتاق هایی در اطراف تشكیل شده و طبقه زیرین آن شامل یك شبكه راه های ارتباطی است . طبقات توسط پلكانی مارپیچ به هم مرتبط می شوند. نمای این قلعه هشت برجی ، آجری است . از شكل و وضعیت بنا چنین استبناط می شود كه این قلعه ، بنایی نظامی و یا مقر فرماندهی بوده است .

برخی ، این قلعه را از بقایای " مدینه موسی " كه به امر " موسی الهادی " خلیفه عباسی در سال 168 هـ . ق بنا شد و برخی دیگر آن را منسوب به " میمون بن عون كاتب " می دانند. سفالینه های به دست آمده ، قدمت بنا را تنها تا دوره " آل بویه " به عقب می برد.

قزقلعه ( قلعه دختر )

قزقلعه در حوالی ضیاء آباد از توابع شهرستان تاكستان ، روی تك كوهی سنگی قرار دارد و بر تمام نواحی اطراف مشرف است. این قلعه از سه طرف به پرتگاه های  مخوف منتهی و تنها راه دسترسی به آن ، از راه جنوب است . آثار باقی مانده از قلعه بسیار اندك است و نمی توان طرحی از ساختمان آن تصور كرد. از آثار به جای مانده آن ، جرزهای یك چهارطاقی است كه از سنگ و ساروج ساخته شده و طاق آن فرو ریخته است . مشخص نیست كه این چهار طاقی كدام قسمت بنا بوده و فقط می توان احتمال داد كه محل تقاطع دو سرسرای ارتباطی و یا ورودی بنا بوده است . پایه های باقی مانده سترگ این چهار طاقی ، ابعادی در حدود سه متر دارد و فاصله آنها از یكدیگر 80/4 متراست. در برخی از قسمت های این قلعه علاوه بر سنگ ، از آجری مانند آجرهای دوره ساسانی نیزاستفاده شده است .

در هیچ یك از متون تاریخی ، از این قلعه به صورت مشروح سخنی به میان نیامده است و هیچ اطلاعی از گذشته و نحوه زندگی در آن ، در دست نیست؛ ولی باتوجه به سبك معماری بنا ، می توان آن را از آثار اواخر دوره ساسانی یا اوایل اسلام دانست .

معرفی قلعه های دیگر استان قزوین (8)

قلعه چال ( اندج)

قلعه چال در جنوب شرقی روستای " اندج " ، بر روی یك كوه منفرد ، قرار دارد. سمت جنوب و غرب این قلعه را دره های عمیق احاطه كرده و تنها راه دسترسی به آن از طرف شرق است . در كف دره شرقی آن ، بین این كوه و چند كوه دیگر ، محوطه وسیعی وجود دارد كه پوشیده از قبر است . در این محوطه ، سفالینه های لعاب دار مربوط به قرن های پنجم تا هفتم هـ . ق كشف شده است . در این قلعه ، آثار اندكی از یك برج نگهبانی با سنگ های لاشه و ملاط ساروج ، دیده می شود . سطح قلعه به صورت شیب دار از شمال به جنوب كشیده شده و در جنوب آن یك آب انبار به صورت شرقی - غربی در دل سنگ ایجاد شده است . وسعت قلعه در حدود 70×50 متر است . به نظر می رسد این قلعه به عنوان محل نگهبانی مورد استفاده بوده و قبور موجود در دره های شرقی و شمال شرقی آن ، مربوط به همان افرادی است كه آثارشان را می توان در سطح قلعه دید .

منبع: کتاب میراث فرهنگی استان قزوین

تهیه و تنظیم: زهره پری نوش

 

قلعه های تاریخی استان كردستان

قلعه های تاریخی استان كردستان

قلعه های تاریخی استان كردستان
میمون قلعه

میمون قلعه

میمون قلعه
تهران هم قلعه دارد!

تهران هم قلعه دارد!

تهران هم قلعه دارد!
مهم ترین قلعه سلجوقی

مهم ترین قلعه سلجوقی

مهم ترین قلعه سلجوقی
UserName
عضویت در خبرنامه