• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
  • تعداد بازديد :
  • 1909
  • دوشنبه 1386/2/10
  • تاريخ :

امروزدرتاریخ(10اردیبهشت86)

 

امروز ، دهم اردیبهشت ماه 1386 هجری شمسی ، برابراست با 12ربیع الثانی 1428 هجری قمری و 30آوریل 2007 میلادی . رویدادهای مهمی که در طول تاریخ ، درچنین روزی ، بوقوع پیوسته از این قرارند:

 

***

درگذشت سلطان محمود غزنوی

977 سال پیش در چنین روزی در سال 1030 میلادی ، سلطان محمود غزنوی درگذشت . آرامگاه وی که از ساختمانهای دوره غزنوی است در شش کیلومتری شمال شرقی شهر غزنی افغانستان قرار دارد.

این ساختمان در زمان خود سلطان محمود غزنوی به نام عمارت فروزه شهرت داشت و پس از مرگ و به خاک سپاری سلطان محمود در آن، به روضه مشهور شد.

آرامگاه مذکور در پی جنگ‌های چندین ساله و اوضاع جوی در حدود % 30 ویران شده است . سلطان محمود به نام گسترش اسلام ، چند حمله نظامی به هند برد و از سوی خلیفه عباسی مورد تقدیر قرار گرفت. وی با این اقدام خود نخستین سنگ بنای كشوری را گذارد كه 9 قرن پس از او به نام پاكستان مركب از مسلمانان هند پا به عرصه وجود گذارد.

قلمرو سلطان محمود ، محدود به ایران خاوری بود و در مركز و غرب ایران از ری ( تهران ) تجاوز نكرد. با این كه پارسی ، زبان نیاكان سلطان محمود نبود ، وی با حمایت از شعرایی كه در دربار او گرد آمده بودند عملا به شعر و ادب پارسی خدمت بسیار كرد.

بیشتر شهرت سلطان محمود به دلیل مدح او از سوی همین شاعران و ادیبان بوده است .

    محمود كه در سال 998 میلادی برجای پدرش سبكتكین نشست 32 سال حكومت كرد. پیش از سبكتكین ، پدر او الپتكین كه از افسران ترك ارتش سامانیان بود در گوشه ای از افغانستان امروز كه در آن زمان خراسان بزرگتر خوانده می شد دعوی استقلال كرده و تشكیل یك قلمرو برای خود داده بود.

     شهر لشكرگاه در افغانستان از مناطقی است كه سلطان محمود بنا كرده است . این شهر در حقیقت پایتخت زمستانی سلطان محمود بود زیرا كه زمستان غزنه سخت بود.    پس از محمود ، مسعود پسر او برادرش محمد را كه برجای پدر نشسته بود كور كرد و خود جای او را گرفت .

***  

درگذشت ژان ژاك بارتلمی ، مورخ یونانی

212 سال پیش در چنین روزی در سال 1795 میلادی ، ژان ژاك بارتلمی که تاریخ  یونان قدیم را نوشت  درگذشت .

 وی برای نوشتن تاریخ یونان قدیم به ایتالیا و یونان سفر كرده بود و اسناد و مدارك بسیار خوانده بود. او به  زبانهای لاتین ، یونانی و مشرق زمین مسلط بود.

كتاب او شامل جزئیات دنیای هلنیك است از فلسفه تا ادبیات ، هنر ، ورزش ، شرایط اجتماعی ــ اقتصادی و حكومت. كتاب مهم دیگر بارتلمی بررسی زبانها و ادبیات مشرق زمین و مقایسه آنها با یكدیگر است .

    وی سالها در آرشیو و كتابخانه ملی فرانسه مسئولیت داشت و از جمله مدالهای مختلف در كنترل او بود و به همین سبب انقلابیون فرانسوی به او برچسب سلطنت طلب و گذشته گرا زدند و وی را  مدتی زندانی و سپس  بركنار كردند ؛ به همین لحاظ چند سال آخر عمر را در ناخرسندی بسر برد. 

***  

استقلال نیکاراگوئه

 

استقلال نیکاراگوئه

 

169 سال پیش درچنین روزی در سال 1838 میلادی ، کشور نیکاراگوئه به استقلال دست یافت . در این روز نیکاراگوئه پس از تجربه کردن سه قرن مستعمره بودن اسپانیا ، از این کشور استعمارگر مستقل شد . این کشور در 24 اکتبر 1945 به عضویت سازمان ملل متحد در آمد و در 9 ژانویه سال 1987 میلادی ، قانون اساسی نیکاراگوئه  تصویب و به کار گرفته شد.

جبهه ملی ساندیست‎ها به عنوان یک جبهه چپگرا تا سال 1979 مبارزه بی امانی را  علیه  رژیم خودکامه خاندان سوموزا آغاز کرد که سرانجام این قیام به پیروزی ساندینیست ها انجامید . دانیل اورتگا در سال 1980 میلادی  حکومت ساندیستی را در این کشور تشکیل داد .

 نیکاراگوئه در منطقه نیمه کوهستانی اِمریکای مرکزی واقع است و با کشورهای هندوراس و کاستاریکا مرزمشترک دارد. همچنین مرز شرقی این كشورساحل دریای كاراییب و مرز غربی آن اقیانوس آرام است.

مهمترین محصولات این سرزمین موز، قهوه، ذرت، كاكائو، شكرو توتون است. همچنین این كشورمعادن طلا و نقره و مس غنی دارد. زبان رایج این كشوراسپانیایی و انگلیسی است و مردم آن مذهب كاتولیك دارند. همچنین نژاد مردم این کشور سفید و سرخ و دو رگه و زبان رسمی آنان اسپانیولی است .

 

***

در گذشت میر محمد مهدوی ، از علمای برجسته  جهان اسلام

165 سال پیش درچنین روزی در  سال 1263 هجری قمری ، میر محمد مهدوی ، یکی از علمای برجسته  جهان اسلام در گذشت . وی از خود آثار بسیار به جای نهاده است  که از میان آنها می توان به  شرحی بر نهج البلاغه و تکملة الحیات  اشاره کرد.

***

درگذشت  برتولت برشت

 

برتولت برشت

 

109 سال پیش در چنین روزی در سال 1898 میلادی ، برتولت برشت نمایشنامه‌نویس ، کارگردان تئاتر و شاعر آلمانی ، دیده از جهان فروبست.

او را بیشتر به عنوان نمایشنامه‌نویس و بنیانگذار تئاتر حماسی، و به‌خاطر نمایشنامه‌های مشهورش می‌شناسند. اما برتولت برشت علاوه بر این که نمایشنامه نویسی موفق و کارگردانی بزرگ بود، شاعری خوش‌قریحه نیز بود و شعر‌ها، ترانه‌ها و تصنیف‌های پر‌معنا و دل‌انگیز بسیاری سرود.

او سرودن شعرهایش را در 15 سالگی و پیش از نمایشنامه‌نویسی آغاز کرد و نخستین سروده‌هایش را بین سالهای 1914 تا 1917 سرود و آنها را در نشریات محلی منتشر کرد. در سال 1918، هنگامی که به خدمت سربازی اعزام شد افزون بر کار در بیمارستان نظامی پشت جبهه، سروده‌هایش را همراه با نواختن گیتار برای سربازان می‌خواند و آنها را مجذوب نوای گرم و سرود دلنشین خود می‌کرد.

شعرهای نمایشی برشت را از مهم‌ترین آثار او دانسته‌اند. اینها شعرهایی هستند که به صورت سرود، تصنیف یا ترانه وارد نمایشنامه‌های او شده و به مناسبت‌های موضوعی خاص یا برای غنا بخشیدن به موضوع و افزایش اثرگذاری، به صورت پیش درآمد، میان‌پرده، موخره یا در میان متن آورده‌شده‌اند. این شعرها اغلب طنزآمیز یا هزل‌آمیز هستند و زیر پوسته? شوخ‌طبعانه? خود مفاهیم بسیار جدی و آگاه کننده داشته و پیام‌رسان ایده‌های نقادانه و اجتماعی برشت هستند. بیشتر نمایشنامه‌های برشت دربرگیرنده? یک یا چند سرود، ترانه و شعر است.

همچنین برشت تاثیر بسزایی در تئاتر قرن بیستم دارد. او معتقد بود که در تئاتر به جای حس کردن، تماشاگر را باید به تفکر واداشت. تئاتر باید به عنوان یک تجربه و یک برخورد مورد استفاده قرار گیرد تا تماشاگر بخشی از آن شود و از انفعال به درآید و به یک منتقد بدل گردد.

شهرت این نمایشنامه نویس پس از سالهای 1927 آغاز شد؛ زمانی که بحران های اقتصادی جهانی آغاز شده بود و درگیری های سیاسی و جنبش های کارگری در تمامی دنیا به ویژه آلمان، رو به رشد نهاده بود. در این زمان بود که برشت به جنبش زحمتکشان انقلابی پیوست و به زندگی و خانواده ی اشرافی خویش پشت کرد و شروع به نگارش نمایشنامه هایی نمود که از اندیشه و هدف خاص او بر می آمدند.

"برشت" هرگز به ادبیات به عنوان یک مقوله تجملی نمی نگریست بلکه نقش برنده اسلحه خود را خوب می شناخت. او در سال 1933 از چنگ گشتاپو گریخت و در خارج آلمان به انتشار نشریه ضد نازی "ورست" پرداخت . پس از آن "برشت" به آمریکا مسافرت کرد و تنها دو سال پس از جنگ بود که به زادگاه خود مراجعت نمود .

اشعار او ابتدا از ادراکات متافیزیکی سرچشمه می گرفت، اما پس از مدتی اندک، جهان بینی اجتماعی یافت و رویای سوسیالیسم که در آن زمان تئوری آن به تخیلی زیبا شباهت داشت ، "برشت" را به سوی خود جلب کرد. در جنگ جهانی اول "برشت" کار شاعری را آغاز کرد و در جنگ دوم هنر او همه گیر شده و او در اوج شهرت قرار داشت.

مهمترین آثار او عبارتند از:

بعل  ، آوای طبل در شب  ، آدم آدم است  ، اپرای سه پولی  ، صعود و سقوط شهر ماهاگونی  ، استثناء و قاعده  ، آنکه گفت آری  آنکه گفت نه  ، ترس و نکبت رایش سوم  ، کله گردها و کله تیزها  ، ننه دلاور و فرزندانش  ، زندگی گالیله  ، دایره گچی قفقازی  ، ارباب پونتیلا و خادمش ماتی  ، تفنگ های ننه کاررار  ، انسان خوب سیچوان و ...

***

تولد محمد حسن رهی معیری ، غزلسرای توانا

98 سال پیش در چنین روزی در سال 1288 شمسی ، محمد حسن رهی معیری، متخلص به «رهی» فرزند محمدحسن خان موید خلوت  در تهران چشم به جهان گشود.

تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در تهران به پایان برد، آنگاه به استخدام دولت درآمد و در مشاغلی چند انجام وظیفه کرد و از سال 1322 ریاست کل انتشارات و تبلیغات وزارت پیشه و هنر منصوب گردید.

رهی از اوان کودکی به شعر و موسیقی و نقاشی علاقه و دلبستگی فراوان داشت و در این هنر بهره ای به سزا یافت. هفده سال بیش نداشت که اولین رباعی خود را سرود.

در آغاز شاعری، در انجمن ادبی حکیم نظامی که به ریاست مرحوم وحید دستگردی تشکیل می شد شرکت جست و از اعضای مؤثر و فعال آن بود و نیز در انجمن ادبی فرهنگستان از اعضای مؤسس و برجسته آن به شما می رفت. وی همچنین در انجمن موسیقی ایران عضویت داشت. اشعارش در بیشتر روزنامه ها و مجلات ادبی نشر یافت و آثار سیاسی، فکاهی و انتقادی او با نام های مستعار «شاه پریون»، «زاغچه»، «حقگو»، «گوشه گیر» در روزنامه «باباشمل» و مجله «تهران مصور» چاپ می شد.

رهی علاوه بر شاعری، در ساختن تصنیف نیز مهارت کامل داشت. ترانه های : خزان عشق، نوای نی، به کنارم بنشینَ، کاروان و دیگر ترانه های او مشهور و زبانزد خاص و عام گردید و هنوز هم خاطره آن آهنگها و ترانه های شورانگیز در یادها مانده است .

رهی در سال های آخر عمر در برنامه گل های رنگارنگ رادیو، در انتخاب شعر با داوود پیرنیا همکاری داشت و پس از او نیز تا پایان زندگی آن برنامه را سرپرستی می کرد.

رهی معیری سرانجام ، در چهارم آبان سال 1347 پس از رنجی طولانی و جانکاه از بیماری سرطان بدرود زندگانی گفت و در مقبره ظهیرالاسلام شمیران مدفون گردید.

رهی بدون تردید یکی از چند چهره ممتاز غزلسرای معاصر است. سخن او تحت تاثیر شاعرانی چون سعدی، حافظ، مولوی، صائب و گاه مسعودسعد و نظامی است.

 اما دلبستگی و توجه بیشتر او به زبان سعدی است. این عشق و شیفتگی به سعدی، سخنش را از رنگ و بوی شیوه استاد برخوردار کرده است به گونه ای که همان سادگی و روانی و طراوت غزلها سعدی را از بیشتر غزلهای او میتوان دریافت .

اگر بخواهیم با موازین کهن سبک شعر رهی را تعیین کنیم، باید او را در مرزی میان شیوه اصفهانی و عراقی قرار دهیم، زیر بسیاری از خصوصیات هریک از این دو سبک را در شعر او میبینیم، بی آنکه بتوانیم او را به طور مسلم منتسب به یکی از این دو شیوه بشماریم .

گاه گاه، تخیلات دقیق و اندیشه های لطیف او شعر صائب و کلیم و حزین و دیگر شاعران شیوه اصفهانی را به یاد ما می آورد و در هما لحظه زبان شسته و یکدست او از شاعری به شیوه عراقی سخن میگوید.

رنگ عاشقانه غزل رهی، با این زبان شیفته و مضامین لطیف تقریبا عامل اصلی اهمیت کار اوست، زیرا جمع میان سه عنصر اصلی شعر - آن هم غزل- از کارهای دشوار است .

از دیگر اثار وی می توان به کلام ترانه های «کاروان » «نوای نی »«برق غم »«شب جدایی »«آزاده ام »و «آزاده »«سایه ی عمر » اشاره کرد .

***

آیرونساید ایران را ترك كرد 

86 سال پیش در چنین روزی در سال 1300 ه.ش ، ژنرال انگلیسی ، «آیرونساید»  ، پس از اطمینان از این كه دولت كودتا شكست نخواهد خورد ( دو ماه و یك هفته پس از كودتا ) ایران را ترك كرد.

    آیرونساید از مهرماه 1299فرماندهی نیروهای مسلح انگلستان در ایران و امور نظامی مربوط به آن كشوردر تهران را برعهده گرفته بود و یكی از وظایف او كوتاه كردن دست قزاقهای روس بود كه پس از انقلاب بلشویكی روسیه در ایران مانده بودند و جدا از حكومت كمونیستی روسیه به كارهای كار خود در سازمانهای نظامی ایران ادامه می دادند و موی دماغ انگلیسی ها بودند.

    آیرونساید دو هفته پس از انتصاب خود در ملاقات با رئیس الوزراء وقت ، خواستار بركناری افسران روس از قزاقخانه ایران شده بود و در این زمینه التیماتوم هم داده بود. كار دیگر آیرونساید جلوگیری از گسترش كمونیسم از روسیه به ایران بود.

   اصرار آیرونساید و دولت انگلستان به اخراج افسران روس كه دیگر عملا آواره و بدون وطن بودند باعث كناره گیری پی در پی دو رئیس الوزراء ایران شد و آیرونساید به نتیجه ای كه می خواست نرسید .

 در اینجا بود كه انگلستان با توجه به شرایط تازه و این كه كمونیستها موفق به تثبیت وضع خود در روسیه شده بودند سیاست دیگری در پیش گرفت و آیرونساید در نیمه اول بهمن 1299 با رضاخان ملاقات كرد و سه هفته بعد تهران به تصرف نیروهای این ژنرال – رضاخان -  درآمد .

     

***

سالروز خودکشی هیتلر

 

 هیتلر

 

62 سال پیش در چنین روزی در سال 1945 میلادی ، آدولف هیتلر پیشوای حزب ملی کارگران سوسیالیست آلمان (حزب نازی) و آلمان نازی از 1933 تا 1945درگذشت.

هیتلر در زمان مرگ تنها 56 سال داشت، اگرچه به گفته شاهدان عینی، در آخرین دوران زندگی پیرمردی خسته و تکیده و بیمار شده بود.

هیتلر یکی از مهم‌ترین پیشوایان تاریخ جهان است و به همین دلیل مورد توجه‌است. مجموعه? ارتشی- صنعتی او توانست آلمان را از بحران اقتصادی ناشی از جنگ جهانی اول خارج سازد و قوای تحلیل رفته آلمان را ترمیم  و آن را تبدیل به یکی از قدرت‌های برتر اروپا نماید.

هیتلر مبادرت به ایجاد یک آلمان بزرگ نمود. یکی از دلایل اولیه و عمده وقوع جنگ جهانی دوم الحاق اتریش و تهاجم به چکسلواکی و لهستان در 1939 توسط او بود که در نتیجه انگلستان و فرانسه به آلمان اعلام جنگ کردند. جنگی که بین دو قدرت محور و متفقین درگرفت و در طی این مدت ویرانی ‌های بسیاری در اروپا به وجود آمد. هیتلر به طور مستقیم مسئول هدایت و رهبری سیاست نژادی آلمان نازی، کشتار و سوزاندن جمعی، مرگ و آوارگی میلیون‌ها نفربوده است.

او پس از اینکه متوجه نابودی نیروهای رایش سوم شد، قبل از رسیدن نیروهای ارتش سرخ در پناهگاه زیرزمینی خود در برلین دست به خودکشی زد.

هیتلر در وصیتنامه خود? دریاسالار دونیتس که مردی خوش نام در ارتش آلمان بود را جانشین خود قرار داد و از او خواست تا برای سرافرازی آلمان هر چه می تواند انجام دهد و دیگران را نیز به فرمانبرداری او امر کرد.

***

در گذشت استاد اسماعیل آشتیانی ، شاعر و نقاش معاصر

37 سال پیش درچنین روزی در  سال1349شمسی ، اسماعیل آشتیانی شاعر و نقاش معاصرایران  در گذشت . او چندین مجموعه شعر و همچنین تابلوی نقاشی از خود به جای نهاده است . وی در یک خانواده روحانی پرورش یافت .

  در مدرسة دارالفنون، دانشکدة ادبیات و دانشسرای عالی به تدریس پرداخت. خدمات آشتیانی در مدیریت مدرسة صنایع مستظرفه و استادی دارالفنون و دانشسرای عالی و کوششهای او در ترویج فرهنگ و هنر، سبب گردید که در 1325ش از سوی شورای عالی فرهنگ به او عنوان دکترای افتخاری و نشان درجة اول هنر داده شود.

وی در 1326ش به استادی دانشکدة فنّی برگزیده شد. در 1328ش با آنکه بیش از 57 سال نداشت، به سبب خستگی جسمی و روحی به درخواست خود بازنشسته شد؛ اما کوشش هنری و فرهنگی وی پایان نپذیرفت و عضویت او در شورای عالی فرهنگ و هنرهای زیبا و انجمن ادبی فرهنگستان ادامه یافت .

وی در این دوره در کارگاه شخصی خود به پدید آوردن آثار تازه پرداخت. تابلوهای تک چهرة خودِ وی، نامه‎نویس، بهلول در خواب، پرنده های تیر خورده ، نوازندة آکوردئون و جز آن، از این آثار بود.

 ازآثارادبی این هنرمند بزرگ دیوان اشعاربا تخلص شعله، سفرنامه اروپا و و تاریخ حیات كمال الملك را می توان ذكركرد.

 

***

سقوط سایگون

32 سال پیش در چنین روزی در  سال   1975 میلادی ،  شهر سایگون  پس از سالها جنگ و در گیری به تصرف  نیروهای ویت کنگ ویتنامی در آمد.

جریان جنگ جهانی دوم هندوچین به تصرف نیروهای ژاپن درآمد و دست نیروهای فرانسه که پیش از آن نیروی مستعمراتی آن منطقه بودند از کشورهای منطقه موقتا کوتاه شد. با شکست ژاپن در پایان جنگ نیروهای ملی و نیز کمونیست‌های ویتنام استقلال ویتنام را خواستار شدند و در دوم سپتامبر 1945 هوشی مین تشکیل کشور مستقل ویتنام را در هانوی اعلام کرد.

نیروهای فرانسه که از اسارت نیروهای ژاپن درآمده بودند دوباره سعی در کسب سلطه خود در هندوچین و ویتنام کردند. این امر با مقاومت نیروهای ویتنامی (معروف به ویت مین) زیر فرماندهی هوشی مین روبرو شد و جنگ‌های معروف به جنگ اول ویتنام در گرفت .

در سال 1950رئیس‌جمهور ترومن 35 نفر از افراد گروه کمک و مشاوره نظامی را برای آموزش و مشاوره به کمک فرانسه فرستاد تا بتواند سلطه مستعمراتی خود را در ویتنام حفظ کند.

در 1954 نیرهای ویت مین شکست سختی در دین بین فو به نیروهای فرانسه وارد کردند و در نتیجه فرانسه در کنفرانس ژنو به استقلال سه کشور مستعمره خود یعنی کامبوج و لائوس و ویتنام رضایت داد اما در موافقتنامه‌های کنفرانس ژنو ویتنام موقتا به دو بخش شمالی و جنوبی تقسیم شده بود. هدف ظاهرا آن بود که پس از رای‌گیری از مردم ویتنام تکلیف حکومت در این کشور معلوم شود. حکومت ویتنام جنوبی زیر رهبری نگو دین دیم با تشویق آمریکا از شرکت در مذاکرات مربوط به ترتیبات این رای‌گیری سر باز زد. در همین دوره حکومت ویتنام جنوبی با حمایت آمریکا به سرکوب شدید کمونیست‌ها پرداخت و بسیاری از مردم به اتهام کمونیست بودن اعدام شدند

برخی از نیروهای ویت مین که در جنوب باقی مانده بودند دست به مقاومت مسلحانه علیه حکومت نگو دین دیم زدند و نیروهای ویتنام شمالی نیز پس از مدتی به حمایت از این مبارزات در جنوب پرداختند.

جبهه ملی آزادیبخش ویتنام جنوبی تشکیل شد. حکومت ویتنام جنوبی افراد این جبهه را ویت‌کنگ می‌نامید که کوتاه . به زبان ویتنامی بود

با حمایت چین و شوروی از نیروهای ویت‌کنگ و ویتنام شمالی و نیز حمایت آمریکا و متحدانش از نیروهای ویتنام جنوبی، درگیری‌های ویتنام بالا گرفت و بتدریج به جنگی بزرگ در سراسر ویتنام و گاه در نقاط دیگر هندوچین تبدیل شد.

در سال 1968 نیروهای ویت‌کنگ و ویتنام شمالی همزمان با عید تت و آغاز سال ویتنامی، حمله‌های گسترده‌ای را در سراسر ویتنام جنوبی آغاز کردند که به حمله عید تت مشهور شد.

اگر چه این حمله‌ها از نظر نظامی موفقیت زیادی نداشت اما گسترده بودن و شدت آن و نیز پوشش خبری آن در سراسر جهان و بویژه در داخل امریکا، افکار عمومی را بشدت بر ضد آمریکا بسیج کرد و تظاهرات ضد جنگ در امریکا را به دنبال داشت .

دولت آمریکا به تدریج مجبور شد تا نیروهای خود را از ویتنام فراخواند و کار دفاع از حکومت ویتنام جنوبی را به خود آن حکومت بسپارد.

سرانجام در  آوریل 1975 نیروهای ویت‌کنگ و ویتنام شمالی سایگون را گرفتند و جنگ ویتنام به پایان رسید .

*** 

آغاز عملیات بیت المقدس

 

عملیات بیت المقدس

 

25 سال پیش در چنین روزی در سال 1361 ه.ش ، عملیات بیت المقدس با رمز یاعلی ابن ابیطالب (ع)  آغازشد .

این عملیات که چندین روز به طول انجامید نتایج ظفر مندانه ای را برای رزمندگان اسلام به ارمغان داشت . عملیات یادشده  چهارمین و بزرگترین عملیات از سلسله عملیات آزادسازی مناطق اشغالی ، بود که با اجرای آن بیش از 5000 کیلومتر مربع از مناطق اشغالی آزاد شد و تحول سیاسی و نظامی عظیمی به نفع جمهوری اسلامی ایران پدید آمد.

طرح ریزی عبور از رودخانه كارون، علاوه بر این كه بكلی در تفكرات كلاسیك دشمن و ارزیابی هایی كه از توان نیروهای مسلح جمهوری اسلامی داشت. نمی گنجید، بلكه برای رزمندگان اسلام كه از دو تركیب متفاوت برخودار بودند نیز پذیرش عبور از رودخانه كارون قدری دشوار بود.

 لذا طی جلسات فراوان نیروهای سپاه و ارتش ، بحثهای فراوانی در این زمینه صورت گرفت.  بر این اساس، قسمتهایی از رودخانه كه عرض كمتری داشت و از ساحل رودخانه تا جاده اهواز – خرمشهر دارای فاصله كمتری بود، به عنوان محل نصب پل انتخاب گردید. همچنین در زمینه سرعت عمل برای پیشروی در عمق بر این موضوع نیز تأكید گردیده كه نیروهای تكور، هر چه سریعتر و با حداكثر توان خود، به عارضه جاده خرمشهر- اهواز رسیده و آن را تأمین نمایند تا بدین وسیله گذرگاه ها از تیررس دشمن مصون بماند و امكان نصب پلها شناور و انتقال سریعتر و بیشتر نیرو و امكانات به آن سوی رودخانه فراهم شود. بنابراین سر پل برای نصب در محلها مناسب پیش بینی گردید و برای زمان بندی عبور نیروها با توجه به عمق منطقه و روشن شدن هوا و رعایت اصول غافلگیری، مقرر گردید كه نفرات پیاده از ساعت 7 بعد از ظهر حركت كرده و با تاریك شدن هوا، خودروهای سبك بوسیله شناورها از رودخانه عبور نمایند تا با پیشروی نیروهای پیاده و تأمین منطقه سر پل، شرایط برای نصب پل و عبور خوردوهای سنگین مهیا شود.

 قرارگاههای عمل کننده در این عملیات  قرارگاه قدس ، قرارگاه فتح و قرارگاه نصر بودند .در این عملیات پیروز مند ، خسارت بسیاری به دشمن بعثی وارد آمد که عمده ترین آن را می توان  آزادسازی خرمشهر، پادگان حمید و هویزه دانست .

این عملیات ، 25روز به طول انجامید . درطراحی مانور عملیات بیت المقدس، (چنانکه شرح آن رفت)، عبور از كارون،عامل تعیین كننده در پیروزی عملیات محسوب می شد.

***

 

درگذشت کیومرث صابری فومنی مشهور به گل آقا

 

 کیومرث صابری فومنی مشهور به گل آقا

 

3 سال پیش در چنین روزی در سال 1383 شمسی ، کیومرث صابری فومنی متخلص به گل آقا ، طنز پرداز مطبوعاتی و سردبیر مجله گل آقا ، درگذشت .

وی در صومعه‌سرای ایران در حالی که چند روز قبل از تولد پدرش را از دست داده بود، به دنیا آمد. تولد وی هم‌زمان با هجوم نیروهای اتحاد جماهیر شوروی به ایران در خلال جنگ جهانی دوم بود و پدرش به دست نیروهای کمونیستی کشته شد.

او در سال 1340 در كنكور رشته سیاسی دانشكده حقوق تهران قبول شد و در سال 1345 شعرهایش در مجله توفیق با امضای “گردن‌شكسته‌ی فومنی” چاپ می‌شد. البته اولین نوشته‌هایش در سال‌های 1336 تا 1339 در مجله امید ایران به چاپ رسیده بود.

فومنی صابری در سال 58 به اولین مسؤولیت دولتی خود یعنی مدیر كلی دفتر آموزش بازرگانی و حرفه‌یی وزارت آموزش و پرورش رسید كه با سرآمدن دوره دولت موقت، دوره مدیر كلی او هم به سر رسید؛ اما هنگامی كه دوست صمیمی او یعنی شهید رجایی به نخست وزیری و ریاست جمهوری رسید، صابری به مشاورت فرهنگی نخست وزیر و رییس جمهور منصوب شد؛ ولی شوق نوشتن و قلم، بر قدرت سیاسی پیروز شد و در سال 62 از مشاغل سیاسی كناره گرفت.

گشایش ستون “دوكلمه حرف حساب” در روزنامه اطلاعات و طنز جسورانه او نام « گل‌آقا » را بر سر زبان‌ها انداخت. سفر او به حج در سال 1363 و نوشتن ستونی طنز با عنوان داستان‌های جعفرآقا در خبرنامه این سفر، او را پس از بازگشت از حج، به كار كردن روی طرح این ستون واداشت كه درنهایت 23 دی‌ماه سال 63 عنوان “دو كلمه حرف حساب”‌و نام مستعار “گل‌آقا” را برای خود برگزید و طنزهایش را در روزنامه اطلاعات به چاپ رساند.

طنز سیاسی كه تقریبا از سال 59 به این سو تعطیل شده بود، با شكل‌گیری این ستون طنز دوباره احیا شد.

ستون "دو کلمه حرف حساب" در صفحه 3 روزنامه اطلاعات به تدریج تبدیل به پرخواننده ترین نوشته مطبوعاتی کشور شد و مورد علاقه خوانندگان عادی و نخبگان روشنفکر نیز قرار گرفت.

صابری در ستونش در اطلاعات که گاهی از چندخط بیشتر نمی شد، مسائل روز سیاست را منتقدانه نگاه می کرد. شخصیت هایش به تدریج شکل گرفتند، "شاغلام" نماینده مردم ساده دل و البته کمی باهوش، "غضنفر" با کمی قلدری و زورگویی، "ممصادق" نماینده مردمانی تهیدست و "عیال ممصادق" به عنوان نماینده زنان در جریان چندسال نوشتن روزانه شکل گرفتند و زبان گویای خوانندگان گل آقا شدند.

صابری از سال 1363 تا 1368 توانست اعتباری فراهم آورد که وقتی تصمیم گرفت مجله هفتگی گل آقا را به شیوه مجله نوستالژیک و خوشنام توفیق منتشر کند، هم سیاستمداران و هم نویسندگان به کمکش آمدند و مجله گل آقا در سال 1369 تبدیل به پدیده روزنامه نگاری آن سالها شد. در 2 آبان سال 1381 ،  و در دوازدهمین سالگرد انتشار هفته‌نامه? گل آقا، هم‌زمان با چاپ 548 مین شماره، گل آقا تصمیم به تعطیلی هفته‌نامه گرفت، و با چاپ سرمقاله? شماره 548، که این بار در آن نه شاغلام و غضنفری بود و نه گل آقایی، با نام صابری از تصمیم خود برای پایان کار هفته‌نامه خبر داد.

کیومرث صابری فومنی پس از تحمل یک بیماری سنگین ، در دهم اردیبهشت سال 1383 در بیمارستان مهر تهران دارفانی را وداع گفت. در حالی که به اصرار خودش جز سه چهار نفر، کسی از بیماری اش خبر نداشت تا دلی آزرده نشود و خاطری اندوهگین نگردد.

*** 

انقراض بنی امیه

در این روز از سفاح آخرین خلیفه عباسی بیعت شد ، (1) و با انقراض دولت بنی مروان ، دولت بنی امیه به کلی منقرض شد . البته مروان در 27 ذی الحجه کشته شد ، ولی در این روز با تاسیس دولت بنی عباس رسماَ نام بنی امیه از صحنه خلافت برچیده شد .

***

پی نوشت :

1- بحارالانوار :ج95

منابع :

1- مهر

2- صداوسیما

3- ویکی پدیا

4- روزنامک

5- سایت مرکز دائرةالمعارف اسلامی

6- سایت خان نهم

7-سایت پرزنت تولز

8- سایت خرمشهر

9- تقویم شیعه

10-سالنامه موسیقی ایران :ج1و2

11- وبلاگ شخصی

  12- تئاتر ما

13- سایت شهید آوینی

14- دارینوس

 

UserName