• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
  • تعداد بازديد :
  • 6925
  • پنج شنبه 1386/1/9
  • تاريخ :

خودت باش!خود خودت

عوامل پیدایش آرامش (3)


برای خواندن مقاله قبل

اینجا را کلیلک کنید


1- بى تكلّفى

بسیارى از ما به هنگام رسیدن مهمانى غریبه و یا دوستى جدید، خود را مرتّب مى‏كنیم، اطاق را جمع و جور مى‏سازیم و دستى به سر و روىِ وسایل خانه مى‏كشیم. حتى گاهى در لحن گفتار خود، تغییر مى‏دهیم و برخى واژه‏ها را به كار نمى‏بریم. تا این‏جا، خوب و طبیعى و درست است؛ امّا پیش از آن، یعنى قرض گرفتن خودكارى زیبا براى نهادن در جیب و گرفتن دفتر پاكنویسِ همكلاسى و ورق زدن آن و سفارشِ نوشتن انشاء به پدر و برادر و خواهر بزرگ‏تر، همه و همه نشان از تكلّف است و سبب اضطراب انسان. اگر نتوانم قرض بگیرم، اگر دفتر را به من ندهد، اگر دستم رو شود و معلوم گردد كه انشاى من نیست و خطّ خوشِ دفتر، به قلم من نبوده است و... اینها یعنى این كه انسان، خودش نباشد و نمودش بزرگ‏تر از درونش باشد؛ یعنى یك دایره ی باد كرده به گرداگرد وجود حقیقى انسان كه با نخستین فشارِ سوزن، تهى مى‏گردد.

امّا رضا، همكلاسىِ آرام ما این‏گونه نبود. او اندازه ی خود را شناخته بود.(1) او مى‏گفت: قدرت نویسندگى من همین است، مطالعاتم، اندیشه‏ام و استعدادم، این انشاء را نتیجه مى‏دهد و بیش از طاقتم تكلیفى ندارم.(2)

وضعیت اقتصادى خانواده‏ام، چنین خودكار و دفتر و كیف و كفش و لباسى را برایم اقتضا مى‏كند و بیش از این هم انتظار ندارم. او به این فرموده ی امام على(ع) معتقد بود كه:

أهنَئُ العَیشِ إطّراحُ الكَلف؛(3)

گواراترین زندگى، دور انداختن تكلّف است.

او هیچ‏گاه از گرفتن نمره ی كم، اضطرابى نداشت؛ زیرا كوشش خود را كرده بود. او هرگز به تقلّب نمى‏اندیشید؛ زیرا به اندازه ی خود، خشنود بود و افزودن مصنوعى دانش دیگران را به خود، یك رشد حقیقى و افزایش واقعى نمى‏دید. او زیبایى را دوست داشت؛ امّا حقیقى آن را. او قدرت و توانایى را مى‏خواست؛ امّا نه پوشالى آن را. از این‏رو، هیچ‏گاه هراسى از بروز حقیقتش و نمود درونش نداشت و به هنگام ارائه خودش، اضطرابى او را فرا نمى‏گرفت.


2- راستى و صفا

عامل دیگر پیدایش آرامش كه به هیچ‏رو كم اهمیت‏تر از بقیه نیست، صداقت و درستى است؛ صداقت در برخوردها، گفتارها و كردارها با خود، دوستان، خویشان و همه ی انسان‏ها. صدق و صفا، از انسان، یك وجود شفاف مى‏سازد. شیشه هیچ‏گاه از ارائه ی آنچه در پشت خود دارد واهمه‏اى ندارد. انسان صادق و درست و راست نیز،

از این كه دیگران به نیّت و انگیزه و هدف او پى‏ببرند، هراسى به دل راه نمى‏دهد و اضطرابى ندارد. صدق و درستى با گستره ی وسیعش در سرتاسر باورها، عقاید، نظرها، گفتارها و كردارها، براى انسان، آرامش را به ارمغان مى‏آورد؛ همان‏گونه كه دروغ، شكّ و تزلزل را به همراه دارد. پیامبر(ص) مى‏فرماید:

الصدق طُمَأنینة والكِذبُ رَیْبَة؛(4)

راستى، آرامش و دروغ، تزلزل مى‏آورد.


3- خیر و نیكى

نیكى و خیر نیز همچون راستى، گستره ی وسیعى دارند و با همه این پهنه وسیع در آرامش انسان، تأثیرى بسزا دارند و در مقابل، شرارت و بدى، از موجبات تزلزل انسان‏اند. پیامبر اكرم(ص) مى‏فرماید:

الخیر طُمأنینَةٌ والشّر رَیبَة؛(5)

خیر، موجب آرامش و شرارت، موجب تزلزل است.

و از این‏روست كه انسان‏هاى نیكوكار، هم فعّال‏ترند و هم آرام‏تر. هم بهتر كار مى‏كنند و هم بیشتر. لذا با احساس رضایت از زحمات و نیكى‏هاى خود، انرژى بیشترى براى نیكى‏هاى بعدى پیدا مى‏كنند كه جان، با نیكى مى‏آرامد. چنین است كه پیامبر(ص) مى‏فرماید:

البِرُّ ما سَكَنَتْ إلیه النَّفسُ واطْمَأَنَّ إلیه القَلبُ والإثْمُ ما لَم یَسكُنْ الیه النَّفسُ و لَم یَطمئِنَّ إلیهِ القَلبُ؛(6)

نیكى آن است كه جان بدان بیارامد و دل با آن آرام گیرد و گناه آن است كه نه جان بدان بیارمد و نه دل به آن آرام گیرد.

همه ی كارهاى شایسته و حلال، براى فطرت انسانى آرامش‏زاست و همه ی ناروایى‏ها، خیانت‏ها ،جنایات و معصیت‏ها آرامش زُداست.(7)

از این روست كه بسیارى از جانیان و متقلّبان و جاعلان در حین كار خود و حتى مدّت‏ها پس از انجام آن، دچار اضطراب و تشویش‏اند و این حالت به كارشناسان، قدرتِ كشف جرم و به دستگاه‏ها، توانایى سنجش راست و دروغ بودن گفته‏هاى جنایتكاران را داده است.

در مقاله بعد به بحث «رضایت»و«آرامش های خیالی»سلسله مقالات پیدائیآرامش را به پایان می رسانیم.

ادامه دارد...


پی نوشت ها:

رحم الله امرءً عرف قدره.1

2. لا یكلّف الله نفساً إلّا وسعها؛ خداوند، هیچ كس را به بیش از توانش تكلیف نمى‏كند. سوره بقره، آیه (286)

غررالحكم، ح 2964.3

كنزالعمال، ح 7296.4

همان جا.5

كنزالعُمّال، ح 7278.6

7.بنگرید به همان، ح 7306

ادامه دارد...

نویسنده:عبدالهادى مسعودى


مقالات مرتبط:

از زندگی لذت ببرید !!!

این خداوند است!!!

اسلام و سلامت روان

مواظب باشید : استرس همیشه در کمین شماست

20 روش موثر برای شکست افسردگی

خود را رها ساز

شادی، بهترین داروی جسم و روان

اگر در خصوص این موضوع سوالی داشتید، به مشاوره تبیان مراجعه نمایید .
UserName