• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
  • تعداد بازديد :
  • 4644
  • دوشنبه 1385/12/28 ساعت 19:42
  • تاريخ :

طرح درس اول دبیرستان (فصل 4: نور)

طرح درس اول دبیرستان فصل چهار

برای تدریس مبحث نور بهتر از مکان مناسبی که امکان تاریک نگه داشتن آن وجود  داشته باشد، استفاده کنید.

قسمت 1و 2

در اولین جلسه باید مفاهیم جسم شفاف و کدر، چشمه ی نور نقطه ای و گسترده، باریکه و پرتو نور، وانتشار نور به خط مستقیم را مطرح کنید. دانش آموزان از پایه ی دوم راهنمایی به یاد دارند که نور به خط مستقیم سیر می‌کند. اما فعالیت زیر می‌تواند برای شروع اولین جلسه ی نور جالب باشد.

 

انتشار نور

 

وسایل لازم:

لیزر (لیزر پوینتر، در دسترس ترین نوع لیزر است که در مدارس وجود دارد) ، چند آینه تخت.

شرح کار:

 برا ی شروع آزمایش چراغ‌ها را خاموش کنید. لیزر را روی میز خود ثابت کنید و با کمک آینه های تخت، پرتو آن را اطراف کلاس هدایت کنید. می دانید که پرتو لیزر در برخورد با آینه ها بازتاب می شود و به آینه های دیگر برخورد می کند. بنابر این آینه ها باید در مسیر پرتوهای بازتاب قرار گیرند و هم چنین  هیچ حرکتی نداشته باشند. به یاد داشته باشید که پرتو لیزر در هوا دیده نمی شود و برای آشکار کردن آن باید از پودر گچ کمک بگیرید. وقتی دانش آموزان در کلاس تاریک حاضر شدند، لیزر را روشن کنید و تخته پاک کن گچی را به آرامی در مسیر پرتو تکان دهید. ظاهر شدن پرتوها در اثر برخورد با ذره های گچ، برای دانش آموزان جالب خواهد بود.

 

اگر می‌خواهید در مورد پرتوهای نور و انتشار آن ها به خط مستقیم، مطالب بیش تری را بری دانش آموزان بیان کنید، اتاق تاریک را فراموش نکنید. می‌توانید از آن ها بخواهید اتاق تاریک بسازند و به کمک آن، تصویر شعله ی شمع را روی پرده تشکیل دهند.

 

قسمت3: سایه و نیم سایه

برای ورود به مبحث سایه و نیم سایه، فعالیت زیر را ترتیب دهید:

 

مشاهده ی کسوف

وسایل لازم:

لامپ معمولی (بهتر است یک حباب دیواری، با پایه و لامپ تهیه کنید)، یک تکه مقوای کلفت تقریباً 15*15 سانتی متر، یک تکه مقوای معمولی 20*30 سانتی متر

 شرح کار:

 حباب و لامپ را خورشید فرض کنید. دایره ای با قطر تقریبی 12 سانتی متر از مقوای کلفت ببرید و آن را به یک پایه ببندید. این دایره را به عنوان ماه در نظر بگیرید. مطابق شکل زیر می‌توانید سایه و نیم سایه ی ماه را روی کاغذ ببندید.

سایه و نیسمایه – کسوف و خسوف

حال خود به جای کاغذ بایستید و آن قدر جا به جا شوید تا بتوانید مشابه عکس های رو به رو را ببینید. خورشید و ماه را در فاصله مناسب، در کلاس درس قرار دهید و محل قرار گرفتن دانش آموزان را با گچ روی زمین مشخص کنید. به این ترتیب شما پدیده ی کسوف را در کلاس شبیه سازی کرده اید. بهتر است که نمونه ای از عکس های کسوف را همراه خود به کلاس ببرید و به دانش آموزان نشان دهید. قبل از کلاس درس، حتماً این جا را ببینید و به سؤالات برگه جواب کامل دهید. 

دانش آموزان با پدیده ی کسوف آشنا هستند، برخی از آن ها هم به راحتی می‌توانند نمودارهای خورشید گرفتگی را  رسم کنند. اما معمولاً نمی توانند بگویند که ناظر زمینی در چه ناحیه ای از سایه یا نیم سایه قرار دارد و خورشید را به چه شکل می‌بیند. سؤالاتی که در برگه ی فعالیت آمده است، دانش آموز را قدم به قدم هدایت می‌کند تا آن چه را از سایه و نیم سایه می‌داند، با تصویرهایی که در هنگام کسوف می‌بیند، مطابقت دهد. ضمن این مشاهده تأکید کنید:

کسی که در نیم سایه قرار می‌گیرد، تنها قسمتی از منبع را می‌بیند و کسی که در سایه قرار می‌گیرد، منبع را به طور کامل مشاهده نمی کند.

برای تمرین بیش تر پدیده ی ماه گرفتگی را به دانش آموزان معرفی کنید و از آن ها بخواهید مشابه پدیده ی کسوف آن را شبیه سازی کنند.

 

نویسنده: نازنین حسن نیا

 

UserName