• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
  • تعداد بازديد :
  • 1666
  • شنبه 1385/3/20
  • تاريخ :

لزوم مشورت دولتمردان


درباره لزوم مشورت این سؤال پیش مى‏آید كه این همه سفارشها كه از پیامبر اكرم و اوصیاى اطهار وى درباره مشورت آمده یا آیه مباركه كه مؤمنان را در مشورت نمودن مورد ستایش قرار داده و ترغیب نموده، آیا مخصوص عامه مردم است، یا آن كه به اولویت قطعى شامل اولیاى امور و مسؤولان كشور نیز مى‏گردد؟ پاسخ، قطعا مثبت است.

به همین دلیل است كه امام جعفر بن محمد صادق (ع) مى‏فرماید:

«لا یطمعن القلیل التجربة المعجب برایه فى رئاسة‏» .

هرگز كسى كه پیشینه آزمودگى ندارد و شیفته راى خویشتن است، در پى عهده‏دارى ریاست و رهبرى نباشد.

البته كسانى را باید طرف مشورت خویش قرار داد كه علاوه بر آزمودگى، همواره خدا را در نظر داشته باشند.

امام صادق (ع) به سفیان ثورى مى‏فرماید:

«و شاور فى امرك الذین یخشون الله عز و جل‏».

و مولا امیر المؤمنین (ع) مى‏فرماید:

«شاور فى حدیثك الذین یخافون الله‏» .

امام صادق (ع) نیز مى‏فرماید:

«استشر العاقل من الرجال الورع، فانه لا یامر الا بخیر، و ایاك و الخلاف، فان خلاف الورع العاقل، مفسدة فى الدین و الدنیا».

هرگز سرگردان نخواهد ماند كسى كه از خداوند درخواست رهنمود كند و هرگز پشیمان نمى‏گردد كسى كه مشورت نماید.

با مردان فرزانه پارسا به كنكاش بنشین، زیرا آنان جز به نیكى دستور نمى‏دهند و زنهار كه با آنان مخالفت ورزى، كه دین و دنیاى خود را تباه ساخته‏اى.

نكته مهم دیگرى كه در اینجا هست این است كه مشاورت هرگز پشیمانى ندارد: پیامبر اكرم (ص) هنگامى كه على (ع) را به سوى یمن روانه ساخت، به او سفارش فرمود:

«یا على، ما حار من استخار، و لا ندم من استشار».

هرگز سرگردان نخواهد ماند كسى كه از خداوند درخواست رهنمود كند و هرگز پشیمان نمى‏گردد كسى كه مشورت نماید.

مولا امیر مؤمنان (ع) خود مى‏فرماید:

«من لم یستشر یندم‏»

هر كه مشورت نكند پشیمان خواهد گردید.

امام موسى بن جعفر (ع) مى‏فرماید:

«من استشار لم یعدم عند الصواب مادحا، و عند الخطاء عاذرا».

هر كه با مشورت كارها را انجام دهد، اگر درست درآید، كار او ستوده خواهد بود و اگر نادرست آید، مورد نكوهش قرار نخواهد گرفت و معذور خواهد بود.

در همین رابطه مولا امیر مؤمنان (ع) درباره مواردى كه نص شرعى درباره آن نرسیده باشد، از پیامبر اكرم (ص) مى‏پرسد:

«یا رسول الله (ص) ارایت اذا نزل بنا امر لیس فیه كتاب و لا سنة منك، ما نعمل به؟

پیامبر در جواب مى‏فرماید:

«اجعلوه شورى بین المؤمنین. و لا تقصرونه بامر خاصة‏».

آن را با مشورت انجام دهید. سپس اضافه مى‏فرماید: مشورت را در همه موارد بكار برید. یعنى: همه كارهاى مسلمین باید با شور انجام گیرد.

خلاصه آن كه روایات درباره دستور مشورت فراوان است و در درجه اول، مسؤولان امت را شامل مى‏گردد كه در تمامى كارها با فرزانگان خیراندیش و كارشناسان كارآزموده همواره به شور بنشینند و هرگز مسؤولان دولت در حكومت اسلامى، از این قاعده مستثنى نیستند.


روش مشورت

شارع مقدس، تنها دستور مشورت داده تا جامعه اسلامى در تمامى ابعاد زندگى و از همه مهمتر در شؤون سیاسى با شور و كنكاش به تصمیم‏گیرى بپردازند، ولى این كه طریقه شورى چگونه است، به خود مردم واگذار شده، تا آن را مطابق شیوه خردمندان و معمول و متعارف جهانیان كه اصطلاحا «سیره عقلائیه‏» گفته مى‏شود، انجام دهند.

منبع:

كتاب: ولایت فقیه، ص 93 - نویسنده: آیت الله معرفت


لینک مطالب مرتبط:

 علوم اجتماعی و پیوندهای آن با علوم شرعی 

 دین، جامعه و انحرافات اجتماعی 

 پیشگیری از انحرافات اجتماعی در دیدگاه اسلام 

 علم متجدد در غیبت خدا 

انتقاد از فقدان استراتژی ترامپ در سیاست خارجی

انتقاد از فقدان استراتژی ترامپ در...

انتقاد از فقدان استراتژی ترامپ در سیاست خارجی
ترس از ایران به جان ترکیه افتاد

ترس از ایران به جان ترکیه افتاد

ترس از ایران به جان ترکیه افتاد
اندیشه سیاسی استاد مطهری

اندیشه سیاسی استاد مطهری

اندیشه سیاسی استاد مطهری
انتقاد علی لاریجانی از لغو سخنرانی مطهری

انتقاد علی لاریجانی از لغو سخنرانی...

انتقاد علی لاریجانی از لغو سخنرانی مطهری
UserName
عضویت در خبرنامه