• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
  • تعداد بازديد :
  • 4763
  • سه شنبه 1387/1/27
  • تاريخ :

بوشهر دوباره بوى چوب گرفت

 با از سرگرفته شدن لنج سازى سنتى

بوشهر دوباره بوى چوب گرفت

رد آفتاب روى صورتش نشان از سال هاى طولانى پيوندش با خورشيد و دريا دارد. دست هايش كار را خوب مى شناسد و دلش عمريست كه با پيشه آبا و اجدادى اش عجين شده است.

كارش لنج سازى است. خودش مى گويد: «گلافى»؛ پدرش هم گلاف بوده و پدر بزرگ و پدر پدربزرگش هم.

اين چند سال كه كار تعطيل شده بود خيلى سخت گذشت. هريك سالش مانند 10 سال بود. اصلاً چند سال شد خيلى كه نبود.

زيادش 7 سال، نه 5 سال، نه همان 3 سال بيشتر نشد اما چقدر ديرگذشت.حالا مرد گلاف، باز دستش به كار مى رود و دلش گرم شده. او در انديشه روزهاى آينده است. هرچند دلش هنوز قرص نيست. ياد تعطيلى 3 ساله كارگاه كه مى افتد، نفسش مى گيرد. ارمغان بيكارى، دست هاى خاليست و شرمندگى در برابر زن و فرزند. مرد گلاف از بيكارى مى ترسد و نمى داند كه كارگاه هاى سنتى لنج سازى تا چه زمانى سرپا مى مانند. اما حالا بايد كار كرد، چوب ها آماده اند. مرد گلاف هنوز لنج مى سازد.

لنج گونه اى از كشتى كوچك بارى است كه در اصل يك قايق بزرگ موتورى با عرشه باز يا نيمه باز است.

نام لنج در فارسى از واژه Launch انگليسى گرفته شده كه خود آن نيز از واژه اسپانيايى Lancha آمده است.

در ايران لنج ها در كرانه هاى خليج فارس بسيار يافت مى شوند و لنج سازى يكى از صنايع بومى خليج فارس است. جالب است بدانيد كه لنج سازى و قايق سازى از قديمى ترين و مهم ترين صنايع دستى بوشهر محسوب مى شوند كه سابقه آن به دوره افشاريه مى رسد. مصالح اوليه مورد نياز براى ساخت لنج هاى سنتى، چوب هاى جنگلى مقاوم در برابر رطوبت هستند كه براى ساخت اسكلت لنج مورد استفاده قرار مى گيرند و تخته هاى مرغوب هندى به نام «ساى» نيز براى ساخت بدنه لنج استفاده مى شود.

بوشهر دوباره بوى چوب گرفت

در جنوب به كسانى كه در كار ساخت لنج هستند، «گلاف»، به اتاق ناخدا «قماره» و به انبار پايينى لنج هم «خن» گفته مى شود.

از ديربازوجود كارگاه هاى مختلف لنج سازى و ايجاد مشاغل مرتبط به اين صنعت، زمينه جذب و كارآفرينى براى نيرو هاى زيادى را در نواحى ساحلى جنوب ايران فراهم كرده و همواره در زندگى و فرهنگ مردم بندرهاى جنوب از جايگاه و پيشينه والايى برخوردار بوده است.

گلاف، دوباره لنج مى سازد

چند سال كه پيش سازمان بنادر و كشتيرانى كشور از صادر نكردن مجوز ساخت و ثبت لنج هاى سنتى خبر داد، تعداد زيادى از كارگاه هاى توليد شناورها در بندرهاى استان بوشهر به يك باره تعطيل شد، لنج سازان اميد چندانى به ادامه فعاليت در اين زمينه نداشتند. كارگران و نيرو هاى خبره اين بخش كه بيكار شده بودند، درصدد يافتن شغل جديد برآمدند.

مدير عامل شركت هاى تعاونى لنج داران استان بوشهر، در اين باره مى گويد: ندادن مجوز ساخت و ثبت لنج هاى سنتى موجب شده عده زيادى از مردم اين استان، پيشه آبا و اجدادى شان را كه دريانوردى است از دست بدهند و به تدريج اين امر بيكارى عده اى از بندرنشينان جنوب را به دنبال داشته است.

محمود رستم جبرى، مى افزايد: جايگزينى شناورهاى صنعتى از جنس فايبرگلاس به جاى لنج هاى چوبى با توجه به قيمت بالاى آنها براى خريداران مقرون به صرفه نيست و سازمان بنادر و كشتيرانى باوجود تعطيلى كارگاه هاى لنج سازى سنتى، نتوانسته جايگزين مناسبى براى اين شناورها فراهم كند.

ممنوعيت ساخت و ثبت موتور لنج هاى چوبى از سوى سازمان بنادر و كشتيرانى ايران به دليل ضريب ايمنى پايين اين شناورها صورت گرفت و اين درحالى است كه توليد شناورهاى صنعتى جديد نيز در استان بوشهر از اقبال كافى برخوردار نيست.

اما بشنويد از اخبار كارگاه هاى لنج سازى سنتى بوشهر

بوشهر دوباره بوى چوب گرفت

مديرعامل شركت هاى تعاونى لنج داران استان بوشهر در اين رابطه مى گويد: به دنبال برگزارى جلسه هاى متعدد و گفت وگو هايى كه با سازمان بنادر و كشتيرانى انجام شد، از نيمه دوم سال 86 دوباره ساخت لنج هاى چوبى با رعايت شرايطى در بوشهر از سر گرفته شد. شرط صدور مجوز براى ساخت لنج جديد، ابطال يك لنج قديمى و از رده خارج كردن آن است و هدف اين كار، اين است كه لنج هاى كوچك كه ضريب ايمنى پايين ترى دارند، به تدريج از رده خارج شوند.

همچنين درباره خريد لنج از كشورهاى عربى نيز لنج خريدارى شده بايد دست كم 600 تا 700 تن وزن داشته و بيش از 2 سال از ساخت آن نگذشته باشد. به گفته رستم جبرى، عمر مفيد لنج هاى چوبى از لنج هايى با جنس فايبرگلاس بيشتر است.

وى مى افزايد: لنج هاى چوبى عمر 100 ساله دارند و هم اكنون لنج هايى در بوشهر فعاليت مى كنند كه 90 سال از عمرشان مى گذرد، با اين حال بدون هيچ مشكلى به كارشان ادامه مى دهند؛ حال آنكه عمر مفيد لنج هاى فايبرگلاس بيش از 20 سال نيست.

البته لنج هاى فايبرگلاس نسبت به لنج هاى چوبى از جهت بالابودن ضريب ايمنى برترى دارند و نفوذناپذيرى آب در آنها بالاتر است.

البته به عقيده من به دليل اينكه بيشتر مواد به كار رفته در ساخت شناورهاى فايبرگلاس، مواد شيميايى است، اين مسأله موجب خراب شدن مواد غذايى همچون هندوانه و انواع ميوه مى شود كه با استفاده از اين لنج ها به مقصد كشورهاى عربى حاشيه خليج فارس حمل و صادر مى شوند.

6 كارگاه فعال لنج سازى در استان بوشهر

بوشهر دوباره بوى چوب گرفت

درحال حاضر 6 كارگاه لنج سازى در سطح استان بوشهر به فعاليت مشغول هستند كه از اين تعداد ? كارگاه در بندر بوشهر داير است. در مدتى كه كارگاه هاى لنج سازى تعطيل بود، هيچ كارگرى در اين زمينه فعاليت نداشت. البته كارگران و ملوانان همگى بيمه داشتند و درباره لنج ها هم تا وقتى كه لنج برگ بيمه نداشته باشد، اجازه تردد به آن داده نخواهد شد. ملوانان لنج ها هم بيمه عمر دارند كه در صورت فوت در دريا مبلغ 40 تا 50 ميليون تومان به خانواده آنها پرداخت مى شود.

رستم جبرى، درباره مشكلات خريداران لنج نيز چنين در حال حاضر از خريد لنج هاى فايبرگلاس استقبال چندانى نمى شود و دليل آن هم گران بودن اين لنج هاست كه در صورت فراهم شدن شرايط مناسب مشكل پرداخت وام تا حدود زيادى حل خواهد شد.

به گفته وى، هم اكنون وثيقه وام هاى بانكى براى خريد لنج زياد است و فرد بايد 25 درصد مبلغ وام در بانك داشته باشد كه براى خريد لنج اين مبلغ وثيقه به بالاى 100 ميليون تومان مى رسد. اين مبلغ بايد 6 ماه تا يك سال در بانك بماند و سپس از آن وام پرداخت شود و مبلغ اقساط هم بسيار بالاست و به حدود 3 ميليون تومان در ماه مى رسد. اين درحالى است كه خريداران مى توانند با همين مبلغ از كشورهاى عربى لنج خريدارى كنند؛ به اين صورت كه مبلغى به عنوان پيش پرداخت بپردازند و بقيه را در اقساطى پرداخت كنند مى گويد: به همين جهت بايد شرايطى فراهم شود كه لنج داران بتوانند با دريافت وام شرايط مناسب به خريد لنج هاى فايبرگلاس ساخت داخل اقدام كنند كه اين كارگاه هاى لنج سازى هم اكنون در استان بوشهر فعال هستند.

بيشترين محصولات صادر شده توسط لنج ها

به گفته مديرعامل شركت هاى تعاونى لنج داران استان بوشهر، در سال 86 يونجه بيشترين محصول صادر شده از بوشهر از سوى لنج ها بود كه براى صدور به كشور قطر بارگيرى شد.

در تابستان محصولاتى نظير هندوانه، پياز، كشمش و در فصول ديگر خشكبار، ماهى و انواع ميوه توسط لنج ها به كشورهاى عربى حاشيه خليج فارس حمل و صادر مى شوند.

به گفته وى، در سال 86 تعدادى دام نيز به كشورهاى حاشيه خليج فارس حمل شد.

 

منبع:

ايران

UserName