• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
مطالب مرتبط
  • معرب و مبنی
    معرب و مبنی
    در این درس به بررسی مفاهیم معرب و مبنی پرداخته می شود و با بررسی چند تمرین این مفاهیم تکرار می شود....
  • توابع (قسمت دوم)
    توابع (قسمت دوم)
    عطف بیان تابعی جامد است و از متبوع خود مشهورتر است لذا برای توضیح متبوع خود ذکر می شود . ....
  • تمرین اسم موصول
    تمرین اسم موصول
    در این درس چند تا تمرین در مورد اسم موصول بررسی شده است....
عضویت در خبرنامه
  • تعداد بازديد :
  • 15856
  • سه شنبه 15/9/1390
  • تاريخ :

موصوف و صفت

موصوف و صفت

موصوف کلمه ای است که شخص یا حیوان یا شی ای با آن نامیده می شود مانند: " کتاب، یوسف، قلم "

و صفت کلمه ای است که ویژگی و احوال موصوف را شرح می دهد مانند: " بزرگ، کوچک "

نکته: اسم های جامد همه موصوف هستند، یعنی اسم های جامد قابلیت صفت واقع شدن را ندارند و از میان اسم های مشتق، اسم مکان و اسم زمان و اسم آلت موصوف بوده و ما بقی صفت می باشند.

آنچه حائِز اهمیت است این است که:

صفت در چند ویژگی باید تابع موصوف باشد:

  •  1) در تذکیر و تأنیث
  •  2) در افراد، مثنی و جمع
  •  3) در معرفه و نکره بودن
  •  4) در اعراب

 

مانند: الوردةُ الجمیلتُه فی البیت

الوردة: موصوف (معرفه، مؤنث، مرفوع، مفرد)

الجمیلةُ: صفت (معرفه، مؤنث، مرفوع، مفرد)

در میان اسم ها 3 گروه اسم می باشد که ملحق به صفات می باشند.

  1. اسم منسوب مانند: مصریّی، ایرانّی
  2. اسم جامدی که دلالت بر معنای مشتق داشته باشد، مانند: " رأیتُ قائِداً أسداً " " أسد " " شر " در اینجا در معنای " شجاع " به کار رفته است لذا می تواند صفت برای " قائد " واقع شود.
  3. بعضی از مصادر غیر میمی که سماعی هستند مانند: " ثِقّة، عدل "

تمرین صفت و موصوف

صفت و موصوف را در جملات زیر ببینید:

 

-         بسم اللّه الرّحمن الرّحیم

اللّه: موصوف

الرحمن: صفت اول

الرحیم: صفت دوم

 

-         سبّح اسم ربّک الأعلی

ربّ: موصوف

الأعلی: صفت

 

-         و جاء و علی قمیصه بدمٍ کذب قال بل سَوَّلَت لکم أنفسکم أمرً فصبرٌ جمیلٌ

صبر: موصوف

جمیل: صفت

 

-         و کلّ إنسانٍ ألزمناء طائره فی عُنُقِه و نُخُرجُ له یوم القیامِته کِتاباً یلقاه منشوراً

انسان: موصوف

الزمناء طائره فی عنقه: جمله و صیغه

 

نکته: در قواعد عربی چنین است که جملاتی که بعد از اسم نکره می آیند جمله و صیغه می باشند.

کتاباً: موصوف

یلقاه منشوراً: جمله و صیغه

 

-         الإمامُ الإمینُ الرّفیقُ و الوالدُ الشّفیق و الأخُ الشّقیقُ و کالأمِّ البَرَّةِ بالوَلَدِ الصّغیر و مَفزَعُ العِباد

الإمام: موصوف       الوالد: موصوف        الأخ: موصوف         الولد: موصوف

الأمین: صفت اول    الرفیق: صفت دوم     الشفیق: صفت    الشقیق: صفت

الصغیر: صفت          الأم: موصوف              البرّة: صفت

 

-         هم ذِئابٌ کاسِرَةٌ و وحوشٌ ضاریةٌ

ذئاب: موصوف        وحوش: موصوف

کاسرة: صفت        ضاریة: صفت

 

-         النُاس ثلاثةٌ: فعالِمٌ ربّانٌی، و متعلِّمٌ علی سبیل نجاةٍ و هَمَجٌ رَعاعٌ أَتباعُ کُلِّ ناعِقٍ یمیلونَ مع کلِّّ ریحٍ لَم یَستَضیئوا بنور العلمِ و لم یَلجَأُوا إلی رُکنٍ وثیقٍ

 

عالم: موصوف      همج: موصوف         رکن: موصوف

ربّانی: صفت       رَعاع: صفت            وثیق: صفت

متعلّم: موصوف    ریح: موصوف          علی سبیل نجاةٍ: جمله و صیغه

لم یستضیئوا بنور العلم: جمله و صیغه

 

-         العالمُ سراجٌ مُضی ء

سراج: موصوف

قضی ء: صفت


مرکز یادگیری سایت تبیان - تهیه: فاطمه شیرزاده

تنظیم: نوربخش

UserName