• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
  • تعداد بازديد :
  • 719
  • يکشنبه 1385/3/28
  • تاريخ :

دریک ون ویسن شاعر ملی هلند در تهران


در روزهایی که لاله های نارنجی ( لقب تیم ملی هلند ) در جام جهانی با حریفان سرسختی چون آرژانتین و ساحل آج در رقابت هستند عصر چهارشنبه 24 خرداد ماه، کتابخانه ملی ایران میزبان " دریك ون ویسن " شاعر ملی هلند بود. او که طی مراسمی به همراه كارگزار فرهنگی كشور هلند ،از كتابخانه ملی ایران بازدید میکرد با تعدادی از شاعران خانه شاعران ایران همچون "قیصر امین‌‏پور" , "محمد عبدالملكیان" و "فاطمه راكعی" دیدن كرد و درباره وضعیت شعر در هلند سخن گفت.

به گزارش ایلنا, در ابتدای این مراسم ،"فاطمه راكعی" گفت‌‏: یكی از دغدغه‌‏های اصلی انجمن شاعران، فعالیت بین‌‏المللی در چهارچوب رفت و آمد و معرفی شاعران به كشورهای جهان و شعر ایران است. تا كنون بسیاری از شاعران از سوی انجمن‌‏های و كشورهای مختلف برای شعرخوانی به انجمن شاعران ایران دعوت شده‌‏اند كه از آن جمله می‌‏توان به "ادونیس"، "مظفر نواب" و "گل رخسار" اشاره كرد.

وی تصریح كرد: انتشارات انجمن شاعران معاصر تاكنون توانسته اشعار برخی از شاعران ایران را با عنوان "صد سال شعر امروز ایران" به زبان‌‏های انگلیسی , عربی و اسپانیایی ترجمه و منتشر كند .به سفارش انجمن شاعران ایران ,"صد سال شعر جهان به فارسی" در حال ترجمه است. البته مایلیم كه ترجمه "صد سال شعر معاصر هلند" را به فارسی داشته باشیم و همچنین مجموعه شعرهای شاعران معاصر ایران نیز به این زبان ترجمه شود.

« شاعری شغل اصلی من است »

در ادامه این مراسم ، "دریك ون ویسن"، شاعر ملی هلند گفت‌‏: امیدوارم شعر بتواند روابط فرهنگی ایران و هلند را بهبود ببخشد. شغل اصلی‌‏ام، شاعر ملی هلند است. شاعر ملی یعنی شاعر وطن و این شغل در كشورم پنج سال قوت دارد. من دومین شاعر در كشورم هستم كه شاعر ملی محسوب می‌‏شوم.

وی تصریح كرد : شاعر ملی در هلند برگرفته از كشور انگلیس است. البته میان شاعر ملی هلند و انگلستان و نوع انتخاب آنها تفاوت‌‏های بسیاری وجود دارد؛ در انگلستان، این لقب به شاعر كهنسالی در اواخر عمرش داده می‌‏شود، اما در هلند، این شغل از سوی كسی به كسی داده نمی شود، بلكه با انتخاباتی كه از سوی چهار سازمان كتابخانه ملی هلند‌‏، تلویزیون , یك روزنامه و یك نهاد دیگر برگزار می‌‏شود، شاعر ملی انتخاب می‌‏شود.

دریك ون ویسن با اشاره به وظایف شاعر ملی گفت‌‏: شاعر ملی باید همیشه در صحنه حضور داشته باشد و از تمام اخبار و جریانات سیاسی, فرهنگی و اجتماعی كشور و جهانش مطلع باشد و نسبت به این مسائل واكنش نشان بدهد و در سرودن شعر نسبت به این مسائل سرعت عمل داشته باشد و در سال ، چهار بار شعرش در روزنامه منتشر شود.

وی با اشاره به اینكه دو عقیده در كشور هلند برای شعر وجود دارد، اظهارداشت‌‏: در كشور هلند، دو نوع عقیده درباره شعر وجود دارد؛ شعرهای مدرنی كه شاعر در آن، سر درگمی انسان و جهان معاصر را به نمایش می‌‏گذارد و شعرهایی كه مردم را به وجد بیاورد‌‏.به نظرم، شعر باید این امكان را برای ما فراهم كند كه مردم را در آغوش بگیریم و حتی بخندانیم. من نماینده عقیده دوم هستم. جامعه و مردم كشورم با انتخاب این دیدگاه‌‏, در واقع طرفدار شعری هستند كه به آنها شادی بدهد.

وی افزود : شعرهایم موزون و با قافیه هستند. وظیفه‌‏ام، سرودن شعر در موقعیت‌‏های مختلف از جمله بزرگداشت بازی‌‏های ملی برای قربانیان جنگ و یا مثلا امسال كه "رام راند" ( نقاش بزرگ ) 400 ساله می‌‏شود و یا اگر تیم فوتبال ایران باخت، از من انتظار می‌‏رود كه شعری بسرایم. البته اجباری در این كار نیست، در شرایط‌‏های مختلف بسیاری از شعرهایم در محل‌‏های مختلف در شهر آویخته می‌‏شود.

« در هلند هر شهر یک شاعر دارد »

شاعر ملی هلند با اشاره به این نكته كه در هر شهر هلند، یك شاعر به عنوان شاعر آن شهر شناخته شده و معروف است، گفت‌‏: هر شهر در هلند، شاعر معروف و طراز اولی دارد كه باید در مراسم‌‏هایی كه در این شهر برگزار می‌‏شود‌‏، حضور داشته باشد و شعر بخواند. مثلا یكی از وظایف شاعری كه به عنوان شاعر یك شهر انتخاب می‌‏شود؛ رفتن بر سر مزار و شركت در مراسم تشییع افرادی است كه در آن شهر خانواده و فامیلی ندارند.

ون ویسن با اشاره به اهمیت شعر در كشور هلند اظهارداشت‌‏: در هلند، دنیای شعر بسیاری زیباست و شب‌‏های شعر برگزار می‌‏شود كه از نظر زمانی طولانی هستند كه از آنها استقبال خوبی نیز می شود. مثلا در هلند، شب شعری از ساعت 8 شب آغاز و 4 صبح پایان می‌‏ یابد كه در آن در حدود سه هزار نفر شركت می‌‏كنند. البته در هلند، مردم علاقمند هستند كه شعر بشنوند و از خود علاقه‌‏ای برای خواندن شعر نشان نمی‌‏دهند. از این رو در این كشور، انتشار مجموعه شعر با اقبال روبرو نمی‌‏شود و اخیرا سبكی از آمریكا به كشور هلند وارد شده است كه شعر با موسیقی (رپ) همراه شود.

شاعر ملی هلند با اشاره به تیراژ پایین مجموعه شعر در كشور هلند گفت‌‏: تیراژ مجموعه شعر در هلند بسیار پایین است. از این رو شاعران در هلند باید شغل دیگری نیز داشته باشند. مثلا من سال ها به عنوان معلم در دبیرستان‌‏های هلند درس داد‌‏ه‌‏ام، البته در هلند سازمان‌‏های مختلفی به شاعران سرویس و یارانه می‌‏دهد. مثلا اگر شاعری به یكی از سازمان‌‏ها برای سفر به ایران و مطالعه درباره شعر و ادبیات معاصر ایران مراجعه كند , این امكان را برای او فراهم می‌‏كنند كه با بورسیه به این كشور سفر كند و درباره شعر و ادبیاتش و یا هر موضوعی كه می‌‏خواهد، كتاب بنویسد. .

وی افزود : در هلند، شاعران با برنامه‌‏هایی كه در تلویزیون دارند و با دكلمه شعر، برخی از مشكلات مالی خود را برطرف می‌‏سازند. اما نكته مهم این است كه شعر و شعرای كلاسیك در كشور هلند در حال حاضر برخلاف آنچه در ایران وجود دارد، مورد اقبال قرار نمی‌‏گیرند و هلندی ها از خود علاقه‌‏ای برای شنیدن شعرهای كلاسیك نشان نمی‌‏دهند.

شاعر ملی هلند با اشاره به اشعار خودش ادامه داد:من گاهی اوقات شعر طنز، شعری كه می‌‏تواند مردم را بخنداند و گاهی شعر جدی می گویم. البته دسته‌‏ بندی اشعار به این سادگی نیست . در مواقعی، شعرهایم خردگرا و بیان عقیده می‌‏شوند و كمتر بار عاطفی به خود می‌‏گیرند. البته من شاعری كلاسیك هستم و گرایشم بیشتر به اشعار تعزلی و شعری است كه در حدود 14 سطر سروده می شود.

« رباعی با نام خیام جاودانه شد »

دریك ون ویسن در ادامه با ابراز علاقه نسبت به "خیام"، شاعر بزرگ ایرانی گفت‌‏: رباعیات با نام "خیام" در ایران و جهان جاودانه شده‌‏اند. رباعیات "خیام" در اواخر قرن 20 به زبان هلندی ترجمه و منتشر شده‌‏اند. البته ترجمه انگلیسی شعرهای "خیام" از قرن 19 در شعر ما به دست علاقمندان شعر رسیده است.

وی در ادامه چند شعر برای حاضران خواند و سخنانش را با چند رباعی به یاد "خیام" پایان داد.

در ادامه این مراسم ، سفیر كشور هلند گفت‌‏:این برنامه بسیار خودجوش شكل گرفت. امیدوارم كه روابط ایران و هلند از راه ادبیات فعال شود.

وی بیتی از "حافظ" را نیز به زبان فارسی برای حاضران خواند.

قیصر امین پور: چگونه شعر سفارشی میگویید؟

"قیصر امین‌‏پور" در ادامه این مراسم طی سخنانی گفت ‌‏: به نظرم، براساس چنین لقبی( شاعر ملی)، یك شاعر و هنرمند باید نسبت به مسائل و اتفاقاتی كه در سرزمینش رخ می‌‏دهد، احساس مسوولیت كند و هنر نوعی تعهد را با خود همراه می كند. هنرمند از افراد عادی حساس‌‏تر است. از این رو نسبت به مسائل از خود احساس مسوولیت بیشتری نشان می دهد. چگونه ممكن است هنرمندی نسبت به مسائل اطراف خود بی طرف باشد. اگر هر شاعری درباره همه مسائلی كه رخ می‌‏دهد، شعر بگوید؛ شعر او جنبه سفارشی به خود می‌‏گیرد. شعر یك چیز سفارشی نیست. شما كه شاعر ملی هلند هستید، چگونه این مسائل را برای خود حل كرده اید.یك مساله ممكن است برای دولتمردان یك كشور مهم باشد و برای من شاعر بی اهمیت و من نسبت به آن بی تفاوت باشم.

ون ویسن : باید واکنش نشان بدهم.

ون ویسن در پاسخ به سوال "قیصر امین‌‏پور" گفت : من معتقد به این نیستم كه هنرمند حساس‌‏تر از همه مردم است. من بسیاری از افراد را می‌‏شناسم كه شاعر یا هنرمند نیستند، اما از هنرمندان و حتی از خود من ،حساس‌‏تر هستند. هنرمند فقط قدرت استفاده از كلمات را دارد. من با نوشتن نسبت به مسائل از خود واكنش نشان می دهم و مردم را متوجه این نكته می كنم كه به مسائل نسبی نگاه نكنند و نسبت به آن عمیق نشوند.

در ادامه مراسم ،"محمدرضا عبدالملكیان" با خطاب قراردادن "ون ویسن" اظهارداشت‌: ا گر شما شاعر ملی هلند نبودید، باز هم نسبت به مسائل از خود حساسیت نشان می‌‏دادید؟ "ون ویسن" در پاسخ گفت‌‏: من در حدود یك سال است كه شاعر ملی‌‏ هستم. هر كسی می‌‏‌‏تواند نسبت به مسائل اطرافش، احساس مسوولیت كند‌‏. شاعران ملی یك سرزمین بسیار بیشتر از آن چیزی هستند كه فكر می‌‏كنید. همین حالا در میان شما شاعران ملی بسیاری نشسته‌‏اند .

سهیل محمودی: رابطه میان شعر كلاسیك و معاصرمان را حفظ میکنیم.

"سهیل محمودی" به عنوان كارشناس درباره وضعیت شعر در ایران گفت‌‏: می‌‏خواهم سخنم را با "مولانا" آغاز كنم. نام "رومی" كه برای همه آشنا است؛ نماد همزیستی مسالمت‌‏آمیز , دعوت انسان ها به صلح و دوستی است. با علاقه ای كه مردم جهان در سال های اخیر نسبت به شعر "مولانا" از خود نشان داده‌‏اند؛ گویی می‌‏خواهند جهان را به این سمت سوق دهند .

وی تصریح كرد‌‏: من هلند را از میان خاطرات كودكی و كتاب‌‏های درسی ام می‌‏شناسم. هلند به كشور گل معروف است. من همواره در این فكر بوده‌‏ام كه همه مردم هلند باید شاعر باشند. اگر سیاستمداران جهان همه یك حرف را بزنند، جهان بهشت می‌‏شود. اما اگر همه شاعران یك حرف را بزنند، جهان تبدیل به جهنم می‌‏شود. من بسیار خوشحالم كه در بهشتی نشسته‌‏ایم كه همه حرف ها یك سمت و سو داشت و به خوبی دریافته‌‏ام كه همه راه‌‏ها به شعر ختم می‌‏شود .

وی با اشاره به وضعیت شعر و ادب در ایران گفت‌‏: من معتقدم بر دوش شعر نباید وظیفه‌‏ای گذاشت. شعر در 100 سال اخیر ضمن اینكه به مسائل كلی‌‏تر توجه داشته به مسائل اجتماعی و وقایعی كه در ایران رخ داده است, بی توجه نبوده است. یكی رسانه‌‏های جدید شعر در ایران وبلاگ است. اگر كمی وبگردی كنی, درمی‌‏یابی كه تنوع شعر در ایران بسیار زیاد است و وبلاگ‌‏ها، یكی از وسائل ارتباط شعری در ایران به شمار می‌‏روند. البته شعر در ایران هنوز در محافل خوانده می‌‏شود و مجموعه‌‏های شعر نیز با اقبال روبرو می‌‏شوند .

محمودی افزود‌‏:تیراژ مجموعه شعرهای "قیصر امین‌‏پور" , "محمدرضا عبدالملكیان"‌‏، "مصطفی رحماندوست"‌‏ و "فاطمه راكعی"تاكنون چندین هزار بوده است. مثلا تیراژ مجموعه شعرهای "قیصر امین پور"، 3000 نسخه است و هر یك از مجموعه شعرهای او بارها تجدید چاپ شده‌‏اند.

وی گفت‌‏: ما قصد داریم رابطه میان شعر كلاسیك و معاصرمان را همواره حفظ كنیم. این دو تاكنون با هم مدارا كرده اند. در تهران و ایران، انجمن‌‏های شعری متعددی برگزار می‌‏شود و شاعران برای خود مرزهای ایدئولوژیك و سیاسی قائل نیستند. البته هریك بر پایه عقاید خود زندگی می‌‏كنند. ما بارها شاهد حضور شاعران در جلسات شعری بدون مرز بود‌‏ه‌‏ایم.

محمودی با اشاره به اینكه در برخی از كشورها هنر حقیقی‌ تغییر چهره داده‌‏ است، اظهارداشت‌‏: گوهر هنر و شعر در كنار گوهر حقیقی بازی فوتبال و جلوه‌‏های ویژه هالیودی گم شده است. اما شاعران ایرانی در شعر خود به چند نكته آزادی , برابری حقوق ملت‌‏ها , زن ها و مردها و طبیعت توجه دارند. ما در پی نفی تحول صنعت و تكنولوژی در شعرهایمان نیستم .یكی از دلمشغولی های جدی شاعران، بازشناسی فرهنگ، هنر و شعر گذشته‌‏مان است. روی آوردن مردم جهان به شعر، نشانه اهمیت شعر است .

محمودی در پایان سخنانش گفت‌‏: اگر شما در ایام نمایشگاه در ایران بودید، می‌‏دیدید كه بیشترین توجه به كتاب‌‏های شعر بود و كتاب‌‏های شعر از جدی‌‏ترین كتاب‌‏هایی بود كه مورد توجه بازدیدكنندگان نمایشگاه قرار می‌‏گرفت.

اشعری : امیدوارم زمینه همكاری فرهنگی در كشور ایران و هلند هر روز بهتر و بیشتر شود.

در پایان این مراسم، "اشعری"، رئیس سازمان اسناد و كتابخانه ملی گفت‌‏: سفیر كشور هلند در بازدیدی كه از كتابخانه داشتند، خبر سفر شاعر ملی هلند را به ما دادند و ما بسیار خوشحالیم كه این امكان فراهم شد كه امروز در كنار هم باشیم و شعر بشنویم. شاید عده بسیاری از ما بپرسند رابطه كتابخانه ملی با شعر چیست؟ یكی از وظایف كتابخانه ملی گردآوری تمام كتاب‌‏های معتبر جهان است. بنابراین كتابخانه ملی هر كشوری, خانه شاعران همه جانبه نیز هست. امیدوارم زمینه همكاری فرهنگی در كشور ایران و هلند هر روز بهتر و بیشتر شود.

UserName