به نام هستی بخش عالم
سلام
درس نهم :حروف نا خوانا(1)
در رسم الخط فارسى ، در بعضى كلمه ها به حرف (واو) بر مى خوریم كه نوشته شده ولى خوانده نمى شود؛مانند،خواندن ،خواستن ،خواهر،خواهش .
در قـرآن كـریـم نیز چهار حرف (و،ى ،ا،ل ) بعضى وقتها خوانده نمى شوند، و براى اینكه با موارد خوانا، اشتباه نشود آنها را بدون علامت نوشته اند.
با این چهار حرف كلمه (والى ) ساخته اند تا همیشه در ذهن بماند. در این درس با موارد (و) ، (ى ) آشنا مى شویم .
1ـ هر گاه (و) ، (ى ) پایه و كرسى براى همزه قرار گیرند (ؤ ،ى ء) خوانده نمى شوند.
توضیح : همزه ، به دو شكل نوشته مى شود:
الف ـ به تنهایى (مانند: سَماءَ ، سُوءُ ، جُزْءانِ)
ب ـ روى یـكـى از دو حـرف (و) ، (ى ) قـرار مـى گیرد كه در این صورت واو و یاء خوانده نمى شوند و علامت موجود روى آن مربوط به حرف همزه مى باشد، مانند:
مُؤْمِنُ كه خوانده مى شود مُءْمِنُ
بارِى ءُ كه خوانده مى شود بارِءُ
یـاد سـپارى : اگر یاء كوچك (ی) پایه و كرسى همزه واقع شود نقطه هاى آن را نمى نویسند، مانند: مَلائِكَةَ كه خوانده مى شود مَلاءِكَةَ
تمرین
1كلمه هاى زیر را شمرده بخوانید:
تُؤْتى ـ مُؤْصَدَةٌ ـ تُؤْوى ـ فُؤ ادُ ـ لُؤْلُؤًا ـ یُؤ اخِذُكُمْ ـ اَفَتُؤْمِنُونَ ـ جَزاَّؤُكُمْ ـ تُؤْثِرُونَ ـ اباؤُنا ـ یـُؤْفـَكُ ـ مـاَّؤُهـا ـ قـُرِى ءَ ـ یِبْدِى ءُ ـ اِمْرِى ءٍ ـ ذاَّئِقَةُ ـ تُبَوِّى ءُ ـ یَسْئَلُونَ ـ بَرى ءٌ ـ مِتَّكِئینَ ـ حینَئذٍ ـ اَبْناَّئَكُمْ ـ اَفْئِدَتُهُمْ ـ بِئْسَ
2ـ هر گاه (و) و (ى ) بعد از صداى (ـ) و بدون علامت باشند خوانده نمى شوند، مانند:
صَلوةُ كه خوانده مى شود صَل ةُ
مُوسى كه خوانده مى شود مُوس
یاد سپارى : بعضى وقتها یاى كوچك (ی) بعد از صداى (ـ) واقع مى شود، مانند:
تَلیها كه خوانده مى شود تَلها
تمرین 2
كلمه هاى زیر را شمرده بخوانید:
نـَجـوةَ ـ مـِشـْكـوةُ ـ غـَدوةُ ـ زَكـوةُ ـ حـَیـوةُ ـ مَنوةُ ـ ضُحى ـ نَریكَ ـ سَجى ـ اُولى ـ فَهَدى ـ دَسّیها ـ عـَصـى ـ یـَتـَزَكـّى ـ یَغْشیها ـ سُكارى ـ فَاَریهُ ـ هَدینِ ـ تَتَجافى ـ اُسارى ـ فَغَوى ـ فَنادى ـ هَوى ـ عُزّى ـ اُخْرى ـ یُوحى .
تمرین 3
آیات زیر را كلمه كلمه و شمرده بخوانید:
هـذا یـَوْمُ لا یـَنـْطـِقـُونَ(35 / مرسلات ) وَ لا یُؤْذَنُ لَهُمْ فَیَعْتَذِرُونَ(36 / مرسلات ) وَیْلُ یَوْمَئِذٍ لِلْمـُكـَذِّبـیـنَ(37 / مـرسـلات ) وَ یـَطـوُفُ عـَلَیـْهـِمْ وِلْدانٌ مـُخـَلَّدُونَ اِذا رَاَیـْتـَهُمْ حَسِبْتَهُمْ لُؤْلُؤًا مـَنـْثُوراً(19 / انسان ) نَحْنُ خَلَقْناهُمْ وَ شَدَدْنا اَسْرَهُمْ وَ اِذا شِئْنا بَدَّلْنا اَمْثالَهُمْ تَبْدیلاً(28 / انسان ) خُذْمِنْ اَمْوالِهِمْ صَدَقَةً تُطَهِّرُهُمْ وَ تُزَكّیهِمْ بِها وَصَلِّ عَلَیْهِمْ اِنَّ صَلوتَكَ سَكَنٌ لَهُمْ (103 / تـوبـه ) فـَاَرَدْنـا اَنْ یـُبـْدِلَهـُما رَبُّهُما خَیْراً مِنْهُ زَكوةً وَ اَقْرَبَ رُحْماً (81 / كهف ) وَ اِنَّكَ لَعَلى خـُلُقٍ عـَظـیمٍ (4 /قلم )وَاَنْ لَیْسَ لِلْاِنْسانِ اِلاّماسَعى (39/ نجم ) قُلْ اَنَّما یُوحى اِلَىَّ اَنَّما اِلهُكُمْ اِلهٌ واحـِدٌ فـَهَلْاَنْتُمْ مُسْلِمُونَ (108/انبیاء)قالَاَوَلَ وْجِئْتُكُمْ بِاَهْدى مِمّاوَجَدْتُمْ عَلَیْهِاباءَكُمْ(24/ زخرف ).