• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
  • تعداد بازديد :
  • 1606
  • سه شنبه 1384/7/19
  • تاريخ :

دوپینگ در فوتبال و کشتی


حدود 30 ماه از تشكیل ستاد ملی مبارزه با دوپینگ می‌گذرد. ستادی كه سازمان تربیت بدنی پس از پیوستن به هیات موسسان آژانس بین‌المللی مبارزه با دوپینگ (WADA) تاسیس كرد و طی آن درصدد حذف پدیده شوم دوپینگ و یكپارچه سازی ارگان‌ها و سازمان‌های دست‌اندر كار در این زمینه در سطح ورزش كشور برآمد. اما اكنون پس از گذشت این مدت هنوز ابهامات زیادی در مورد فعالیت ستاد ملی مبارزه با دوپینگ وجود دارد. اینكه چرا در یك سری مسابقات مهمی كه حتی مسوولان فدراسیون‌ها، مربیان و ورزشكاران گوشزد كرده‌اند، نمونه گیری به عمل نیامده است؟ سرانجام بحث مبارزه با دوپینگ در فوتبال به چه جای خواهد رسید؟ چرا آزمایشگاه كنترل دوپینگ با هزینه‌های بسیار سنگین تشكیل شد و چرا ایران كرسی هیات موسسان آژانس بین‌المللی مبارزه با دوپینگ را از دست داد؟ و بسیاری از سوالات دیگر كه در این زمینه مطرح است.

دراین راستا دكتر مهرزاد خلیلیان رییس فدراسیون پزشكی ورزشی و دبیركل ستاد ملی مبارزه با دوپینگ به همراه دكتر محمدرضا شریف دبیرسابق كمیسیون پزشكی كمیته ملی المپیك، مسوول كمیته مبارزه با دوپینگ فدراسیون فوتبال و عضو كمیسیون مبارزه با دوپینگ شورای المپیك آسیا به محل خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) آمدند تا پاسخگوی سوالات متعدد ما در زمینه مبارزه با دوپینگ باشند.

دكتر مهرزاد خلیلیان در ابتدای گفت‌وگو با خبرنگاران ورزشی ایسنا با اشاره به ساختار ستاد ملی مبارزه با دوپینگ گفت: ستاد ملی مبارزه با دوپینگ برای یك مبارزه عمیق، صحیح و فراگیر بوجود آمده و باید در تمام جهات ضمن داشتن روشی دقیق یك عزم ملی برای مبارزه و كنترل دوپینگ را به وجود آورد. ما این موضوع را در ستاد به شدت پیگیری می‌كنیم. در شورای عالی ستاد ملی مبارزه با دوپینگ همه دستگاه‌های دست اندركار از جمله وزارتخانه‌های مختلف و قوه قضاییه را گردهم آورده‌ایم تا در یك بسیج ملی به سراغ دوپینگ برویم. شورای سیاستگذاری این ستاد نیز به صورت ماهانه با كلیه اعضا كه همگی از بخشهای مختلف ورزش كشور هستند تشكیل جلسه می‌دهد تا به امور كلی رسیدگی كند و در نهایت شورای اجرایی كه امور مربوط به نمونه گیری و آموزش را برعهده دارد.

وقفه در فعالیت‌های ستاد به خاطر انتخابات

وی با بیان این كه فعالیت‌های ستاد ملی مبارزه با دوپینگ از اردیبهشت ماه جاری به علت حضور مسوولان در جریان‌های انتخاباتی به صورت تعلیق در آمده است، افزود: فعالیت گسترده‌ای كه ستاد ملی مبارزه با دوپینگ انجام داده بود از اردیبهشت ماه به حالت تعلیق در آمده و باید دید كه رییس جدید سازمان تربیت بدنی است چه سیاستی را در این زمینه پیش خواهد گرفت.

فراز و نشیبهای ستاد از زبان دكتر شریف

اما در ادامه‌ی این نشست دكتر محمدرضا شریف به فراز و نشیب‌های ستاد ملی مبارزه با دوپینگ از زمان تشكیل اشاره كرد و گفت: نه تنها پیش از تشكیل ستاد بلكه تا زمان بازیهای المپیك آتن بسیاری از فعالیت‌های مبارزه با دوپینگ كشور به عهده كمیسیون پزشكی كمیته ملی المپیك بود. اما پس از آن با توجه به دستور مهندس مهرعلیزاده مجبور به چشم‌پوشی از فعالیت‌هایمان شدیم.

دبیرسابق كمیسیون پزشكی كمیته ملی المپیك ضمن اشاره به روند تاریخی مبارزه با دوپینگ درایران خاطرنشان كرد: ستاد آمد و تشكیل شد. چنین تشكلی در تاریخ ورزش ایران سابقه نداشت. گرچه مقدمات تشكیل این ستاد نیزاز لحاظ نیروی انسانی به كمیته ملی المپیك باز می‌گردد، ولی به هر حال تشكیل ستاد فی نفسه مثبت بود. اما به عقیده‌ی من راه‌های بهتری برای طی شدن مسیر نیز وجود داشت. در ابتدای تشكیل این ستاد جایگاه فدراسیون پزشكی و كمیته ملی المپیك بسیار ضعیف بود. این در حالی بود كه این دو نهاد سالها در این زمینه فعالیت كرده بودند. این ستاد در حقیقت به عنوان «نادوی» ایران بازوی توانمندی برای وادا بوده و باید سیاست‌های او را كه تجمیع كلیه نیروها بود پی می‌گرفت. در ابتدا چنین شرایطی وجود نداشت. ستاد می‌خواست هیچ كجای دیگر در زمینه مبارزه با دوپینگ فعالیت نكند و این یعنی حذف نیروهای موثر. اما خوشبختانه ستاد اكنون به این سمت و سو حركت می‌كند كه در امر مبارزه با دوپینگ یكپارچگی به وجود آید.

تا اریبهشت همه چیز خوب بود

دبیركل ستاد ملی مبارزه با دوپینگ همچنین در مورد میزان هماهنگی بخش‌های مختلف ورزش با ستاد ملی مبارزه با دوپینگ، تصریح كرد: تا قبل از اردیبهشت فضای خوبی حاكم بود. اما پس از آن یك خلاء به وجود آمد. ما باید این موضوع را نهادینه كنیم و بعد به دنبال نتایج و كارهای مشخص باشیم. به نظر می‌رسد كار جا افتاده و همسان سازی به دست آمده و ستاد با یك ماموریت و مدت زمان مشخص به وجود آمده است. یا باید این ستاد به سازمانی تبدیل شود و یا براساس قوانین و نیازها، تغییرات دیگری به آن بدهیم. ستاد به عنوان نادوی ایران كارهای خوبی را به خصوص در سال گذشته انجام داده، به طوری كه یك بار سال گذشته «دیوید هاومن» دبیركل وادا به ایران آمد و یك بار دیگر در ماه آینده به ایران می‌آید. اما خلاء چهار ماهه پس از اردیبهشت، ما را با چالش مواجه كرده است. الان متولی سازمان علی ابادی است باید دید چه میزان به مبارزه با دوپینگ اهمیت می‌دهد.

اواخر سال گذشته به علت كمبود «كیت» نمونه نگرفتیم

یكی دیگر از نقاط ضعف ستاد ملی مبارزه با دوپینگ در اواخر سال گذشته، عدم نمونه گیری از مسابقات مهم بود كه اعتراض بسیاری از دست اندركاران ورزشی را برانگیخت. دكتر خلیلیان در این ارتباط به ایسنا گفت: هر سیستمی در ورزش برای خود تقویمی دارد. ما اگر بخواهیم از همه رویدادهای ورزشی نمونه گیری دوپینگ كنیم، باید حداقل 4 هزار نمونه اخذ كنیم. بودجه و نیروی انسانی ما ناچیز است. ما در ابتدای راه، كار خود را با اخذ 400 نمونه آغاز كردیم كه قرار است این تعداد به 700 و هزار نمونه برسد. ولی قبول داریم در اواخر سال گذشته به علت كمبود كیت كنترل دوپینگ و عدم وجود ارز برای تهیه كیت با مشكلاتی مواجه شدیم. در مقابل این مساله نیز برخی از فدراسیون‌ها از همكاری با ستاد شانه خالی می‌كند. در برخی مواقع اجازه ورود به سالن مسابقه را نمی‌دادند و در برخی مواقع محل مسابقه عوض می‌شد! در سال جدید هم آمدیم كه به هماهنگی و حمایت از سوی مراجع بالاتر برسیم كه به خلا برخوردیم.

علت مشكلات دوپینگ فدراسیون كشتی چیست؟

در ادامه گفت‌وگوی مسوولان كنترل دوپینگ با ایسنا به سراغ فدراسیون كشتی و مشكلات این رشته در زمینه دوپینگ رفتیم. در طول مدت زمان تشكیل ستاد، یكی از اعضا اصلی و دبیر سابق نادوی ایران، یعنی دكتر بابك شادگان با حضوردر فدراسیون كشتی، این فدراسیون را به یكی از اصلی‌ترین مكان‌های اجرای سیاست‌های ستاد بدل كرد. به طوری كه كلیه مسوولان و دست اندركاران ستاد ملی مبارزه با دوپینگ به این موضوع اذعان دارند كه فدراسیون كشتی، یكی از همراه‌ترین و همكارترین فدراسیون‌های ورزشی با ستاد بوده است. اما به راستی با این همه فعالیت چرا بیشترین مشكلات در زمینه دوپینگ به فدراسیون كشتی اختصاص دارد؟ از امتناع ورزشكار گرفته تا مثبت شدن نمونه و یا جریمه‌های سنگین بین‌المللی.

دكتر خلیلیان در این رابطه می‌گوید: اینها را باید از رییس فدراسیون كشتی پرسید. برای ما همراه‌ترین فدراسیون‌ها، كشتی و معلولین بوده‌اند. من در مقامی نیستم كه ارزش گذاری كنم. این كار «قدمی» رییس ستاد است. اما ما از قبل بیشترین مشكلات را در كشتی، وزنه برداری و فوتبال داشته‌ایم. آیا الان فوتبال مشكل ندارد؟ فوتبال مشكلات وحشتناكی در زمینه دوپینگ دارد. كشتی هم همینطور.اما این سوال را می‌شود كرد كه چرا فدراسیون كشتی به كمیته پزشكی‌اش بیشتر نمی‌رسد؟ آن قدر كه برای داوران و مربیان اعتبار می‌گذارد برای این بخش نمی‌گذارد. ما باید بیشتر از ورزشكا بپرسیم چرا، تا از مسوولان فدراسیون‌ها.

ستاد حتی یك مورد اغماض هم نداشته

مصلحت اندیشی‌ها‏، مصالحه‌ها و مسامحه‌ها نیز از جمله دغدغه‌های موجود نسبت به امر مبارزه با دوپینگ در كشوراست. رییس فدراسیون پزشكی در این رابطه به ایسنا می‌گوید: اگر دقت كرده باشید از پارسال كه رسما ماموریت به عهده ما گذاشته شد، حتی یك اغماض هم نداشتیم و تنها نمونه‌ی اغماض با حاجی زاده و آن هم قبل از ورود ما به ستاد بود. من با جرات می‌گویم اگر از ورزشكاری تست بگیریم و مثبت شود، نه من و نه هیچ مرجعی نمی‌تواند نتیجه را تغییر دهد. من به شرطی آمده‌ام كه كسی نامه برای چشم پوشی ندهد. حتی یك مورد هم در رابطه با چشم پوشی نداریم.

از 400 میلیون 20 میلیون گرفته‌ایم

دكتر خلیلیان با بیان این كه اگر فدراسیون پزشكی نبود، ستاد مبارزه با دوپینگ در جایگاه كنونی قرار نداشت، خاطرنشان كرد: ما در ابتدای سال جاری 400 میلیون تومان بودجه خواستیم كه با 200 میلیون آن موافقت شد، اما اكنون پس از گذشت شش ماه تنها 20 میلیون تومان دریافت كرده‌ایم. صدها بار پیگیری كردیم و به نتیجه‌ای نرسیدیم. اگر فدراسیون پزشكی نبود در همین موقعیت كنونی هم نبودیم. اكنون ما با حداقل‌ها كار می‌كنیم. اگر بخواهیم به كشورهایی همچون قطر برسیم این طور نمی‌شود اداره كرد و باید اعتبارات درست، صحیح و به موقع داشته باشیم. نوش‌دارو پس از مرگ سهراب به درد ما نمی‌خورد.

نمونه دوپینگ از آزمایشگاه پس از بیست و یك روزه به كشور می‌رسد

اما شبهه‌ای دیگر در كار ستاد ملی مبارزه با دوپینگ وجود دارد. به عنوان مثال نتایج آزمایش‌ها بیش از یك ماه طول می‌كشد تا اعلام شود و یا در سیستم اطلاع رسانی با مشكلاتی از جمله اعلام «نمونه مشكوك» مواجه هستیم. در حالی كه این نمونه مشكوك یا مثبت است و یا منفی. دكتر محمدرضا شریف كارشناس مبارزه با دوپینگ در این رابطه می‌گوید: نتایج آزمایش‌ها از آزمایشگاه كلن حتی طی 72 ساعت هم به نقطه مبداء می‌رسد. چنین توانایی در اختیار آزمایشگاه است. اما به طور معمول و طبق قراردادی كه با ایران بسته‌اند نتایج آزمایش‌ها ظرف 21 روز به كشور می‌رسد. در اعلام نتیجه‌ی نهایی باید در ابتدا سخنان متهم اسمتاع شود و پس از اعلام شورای صدور رای می‌توانیم نام افراد را به رسانه‌ها اعلام كنیم. حتی اگر ورزشگاری درخواست آزمایش نمونه B را بكند هر چه قدر كه طول بكشد نمی‌توانیم نام فرد را اعلام كنیم.

در مورد كلمه «نمونه مشكوك» نیز باید گفت كه در برخی مواقع یك سری یافته‌های غیرطبیعی در آنالیز نمونه‌ها مشاهده می‌شود كه برای آزمایشگاه شناخته شده نیست، البته در نهایت همان نمونه نیز یا مثبت می‌شود و یا منفی.

فدراسیون فوتبال باید زودتر مبارزه با دوپینگ را آغاز كند

نكته‌ی دیگر مبارزه با دوپینگ در فدراسیون فوتبال است. اكنون شش هفته از پنجمین دوره لیگ برتر گذشته و هنوز نمونه گیری انجام نشده است. حتی یك كار آموزشی نیز انجام نشده. سوال ما از ستاد مبارزه با دوپینگ و كمیته ضد دوپینگ فدراسیون فوتبال این است كه پس چه زمانی می‌خواهید كار را آغاز كنید؟

دبیركل ستاد ملی مبارزه با دوپینگ در این رابطه می‌گوید: فدراسیون جهانی فوتبال و آژانس بین‌المللی مبارزه با دوپینگ در اجرای قوانین با یكدیگر مشكل دارند. این اختلاف به طور طبیعی در میان ما نیز بود كه در نهایت در سازمان تربیت بدنی این موضوع حل و فصل شد و كلیه امور در اختیار فدراسیون فوتبال و دكتر شریف نهاده شد. فدراسیون فوتبال باید هر چه سریعتر كار خود را آغاز كند. اگر این روند تا هفته آینده آغاز نشود، به طور حتم با مشكل مواجه خواهیم شد. قطعا فدراسیون فوتبال از اجرای قوانین فیفا عدول نمی‌كند، اما امیدواریم این حركت با همكاری ستاد هر چه سریعتر آغاز شود. اگر این اتفاق نیفتاد، آنها نشان می‌دهند كه همت آنچنانی در این زمینه ندارند.

می‌خواهیم بدون حاشیه فوتبال را پاك كنیم

در مقابل دكتر محمد رضا شریف، مسوول كمیته مبارزه با دوپینگ فدراسیون فوتبال اظهار كرد: اگر قرار است ستاد به ما كمك كند، نباید در كمك رسانی پیشدستی كند. ما برای اجرای بخشنامه فیفا به یك سلسله عوامل نیاز داریم. در وهله اول باید یك آیین نامه و قوانینی در زمینه مبارزه با دوپینگ داشته باشیم. آیین نامه كه كار پرحجمی بود نوشته شده و اكنون در انتظار تصویب هیات رییسه است. بدون آن نمی‌توانیم كنترل دوپینگ كنیم. پس از تصویب باید به باشگاه‌ها و ورزشكاران ابلاغ شود و بعد از آن كار را شروع خواهیم كرد. اما مهمتر از نمونه گیری آموزش است. در فدراسیون فوتبال اصل بر آموزش است و هرگونه رفتار عجولانه و بدون درایت بحران ساز خواهد شد. فوتبال با همه رشته‌ها متفاوت است و ما می‌خواهیم بدون حاشیه فوتبال را پاك كنیم. تربیت و آموزش ورزشكار‏، مربی، سرمربی، مدیران باشگاه‌ها و پزشكان شهرستانها هدف اول ما است و این موارد از نمونه گیری مهمتر است. نباید بی خود به دنبال افزایش آمار نمونه‌های دوپینگ در فوتبال بود.

آزمایشگاه كنترل دوپینگ به مصلحت اقتصادی نبود

آزمایشگاه یك میلیارد دلاری كنترل دوپینگ نكته‌ی دیگری در این رابطه است. چند سال قبل و در زمان ریاست دكتر فراهینی بر فدراسیون پزشكی ورزشی، حدود 300 هزار دلار دستگاه برای آزمایشگاه كنترل دوپینگ خریداری شد و حدود یك سال قبل (18 مهرماه 83) سازمان تربیت بدنی با خرید 700 هزار دلار دستگاه این آزمایشگاه را در فاز اول راه اندازی كرد. در حالی كه مهندس مهرعلیزاده رییس وقت سازمان تربیت بدنی در مراسم افتتاحیه این آزمایشگاه و در حضور دبیركل وادا گفته بود كه این آزمایشگاه در فاز اول قادر به انجام تست‌های ملی و در فاز دوم قادر به انجام تست‌های بین‌المللی است، اینك مهرزاد خلیلیان این موضوع را به صراحت رد می‌كند. وی به خبرنگار ایسنا می‌گوید: ما دهها مستند داریم كه به مهرعلیزاده نوشتیم این آزمایشگاه به مصلحت اقتصادی نیست و توجیه اقتصادی ندارد. سازمان تربیت بدنی تشخیص می‌دهد كه این توانایی را داریم. اكنون كشور هندوستان پس از 15 سال‏، عربستان پس از 9 سال، امارات متحده عربی با 8 سال و حدود 5 میلیون دلار هزینه هنوز نتوانسته‌اند به آزمایشگاه دست پیدا كنند. حتی كشور قطر پرونده را بست. ما دانشمند داریم. بررسی روی هر ماده نیاز به 5/4 ماه وقت دارد. این كار تخصصی نیست، فوق تخصصی است. دستگاه‌ها آماده‌اند و دانشمندان در حال كارند ولی فرصت می‌خواهند. اما ما مشكلات زیادی داریم. ما نگفته‌ایم كه نمونه‌های داخلی را می‌گیریم و برای همین سراغ كلن رفتیم. ما به همین منظور ماه آینده دو نفر، دكتر كبارفر و دكتر احمدخانی را به آزمایشگاه كلن می‌فرستیم. یك دوره امسال و یك دوره سال آینده. همچنین باید در هر سال 500 نمونه به كلن بدهیم. این آموزش حداقل 3 سال طول می‌كشد. این در حالی است كه همه چیز مهیا باشد. اگر تا چند روز آینده 20 هزار یورو به كلن واریز نكنیم، قرارداد ما یك طرفه لغو می‌شود. اما به طور كلی اگر بتوانیم به یك آزمایشگاه فعال دست پیدا كنیم، این یك قدرت برای كشور ما محسوب می‌شود. اكنون كشورهای كره جنوبی، ژاپن، چین، تایلند و مالزی در آسیا آزمایشگاه دارند. آزمایشگاه می‌تواند یك تفوق ورزشی و سیاسی برای ایران باشد. در حقیقت آزمایشگاه كنترل دوپینگ برای ورزش همانند انرژی اتمی برای یك كشور است.

كم كاری كردیم، كرسی وادا را از دست دادیم

سال 2003 بود كه كرسی هیات موسسات آژانس بین‌المللی مبارزه با دوپینگ به ایران سپرده شد. اما متاسفانه سال گذشته و پس از بازی‌های المپیك آتن در انتخاباتی با نتیجه 9 بر دو ، مالزی جایگزین ایران شد. دبیركل ستاد ملی مبارزه با دوپینگ به ایسنا می‌گوید: در واقع كم كاری كردیم. ما در المپیك و پاراالمپیك و انتخابات كمیته ملی المپیك تعلل كردیم و هیچ كسی كار نكرد. نكته‌ی بعد این كه مالزی از آزمایشگاه خود استفاده كرد و به همه كشورها تخفیف داد و سوم این كه وزیر ورزش مالزی به تمام كشورهای رای دهنده سفر كرد و در نهایت مسایل سیاسی نیز بر علیه ما بود. و همه این مسایل دست به دست هم داد تا از آژانس خارج شویم. اگر بخواهیم كار كنیم، دوباره باید طرح بنویسیم و شروع كنیم.

درا دامه سخنان خلیلیان، دكتر شریف گفت: این یك كرسی ملی بود و همگان باید با تمام آرا و عقاید از آن دفاع می‌كردیم. انصافا ما كرسی با ارزشی را از دست دادیم. بهتر می‌شد كار كنیم. ما به یك استراتژی بلندمدت برای حفظ كرسی نیاز داشتیم.

 دوپینگ چیست؟ 

 معرفی فدراسیون پزشکی ورزشی 

UserName