از پس امروز بود فردایی

اگر امروز اركان حوزه يعنى مديران، صاحب نظران، اساتيد، برجستگان همت بكنند، درست فكر كنند و برنامه ريزى كنند، حوزه بيست سال ديگر از لحاظ سطح و عمق و عرض و طول و توسعه‌ی نفوس، از حالا به مراتب بهتر خواهد بود.

نقش «آينده نگرى»، در ايجاد «تحول» در وضع موجود

اگر امروز اركان حوزه يعنى مديران، صاحب نظران، اساتيد، برجستگان همت بكنند، درست فكر كنند و برنامه ريزى كنند، حوزه بيست سال ديگر از لحاظ سطح و عمق و عرض و طول و توسعه‌ی نفوس، از حالا به مراتب بهتر خواهد بود. اگر حالا ما پيش بينى نكنيم، نه؛ هيچ معلوم نيست حوزه‌ی قمى در آينده با همين عرض و طول فعلى هم وجود داشته باشد. بزرگانى، محققينى، علماى خوبى، فقهايى، فلاسفه‌اى از حوزه گرفته مى‌شوند، مى‌روند - ننقصها من اطرافها - جاى این‌ها بايد شخصيت‌هايى رشد كنند، ببالند، جاى این‌ها را پر كنند و بيش از آن‌چه كه آن‌ها انجام دادند، انجام بدهند.

ما امروز داريم فكر روزى را می‌کنیم كه كشور ما نفت نداشته باشد؛ انرژى، انرژىِ بدون نفت، كشورى كه نفت ندارد، شايد در منابع دنيا هم نفت باقى نماند. دنيا دارد فكر انرژى آن روز را می‌کند. ما هم با اين دردسرهايى كه ملاحظه می‌کنید، ايستاده‌ايم براى اين كه آن آينده را، امروز تأمين كنيم. اگر نكنيم، آن روزى كه نفت تمام می‌شود، ما نيستيم، اما اثر سوء اين عمل ما آن روز خواهد بود. ما مسئول خواهيم بود.

«دنياى آينده»، كاملا متفاوت با «دنياى امروز» در توسعه‌ی علمى

بايد اين فكر را در حوزه نهادينه كنيد. هم مديران حوزه، هم شوراى عالى حوزه، هم بزرگان حوزه، هم حضرات مراجع بايد اين را بدانند و به اين توجه كنند كه ما امروز بايد به فكر حوزه‌ی قم يا اصفهان يا مشهد يا بقيه‌ی شهرها در بيست سال آينده باشيم، در سى سال آينده باشيم. سى سال آينده يعنى چه؟ يعنى دنيايى كه احتمالاً هيچ شباهتى با امروز ندارد؛ از لحاظ امكان اثرگذارى، امكان تسخير دل‌ها، امكان تسخير سرزمين‌ها. بيست سال قبل اين فناورى اطلاعات كه اين آقاى عزيز به اين خوبى آمدند این‌جا شرح دادند، وجود نداشت، چيزكى بود، امروز ببينيد چه خبر است!

آن روز ما وقتى كه فكر امروز را بكنيم، امروز در خلأ باقى نمى‌مانيم. امروز در هر خانه‌اى، در هر مدرسه‌اى، در هر گوشه‌اى، به قول يكى از آقايان شايد در هر روستايى اگر برويم، از فناورى اطلاعات يك چيزى آن‌جا مشاهده می‌کنیم. حوزه‌ی علميه می‌خواهد عقب بماند؟ سى سال آينده را به همين قياس كنيد، البته با يك شتاب بیش‌تری. يعنى شتاب علم در اين بيست سالى كه گذشت، يقيناً به مراتب كمتر خواهد بود از شتاب علم و پيش رفت علم و فناورى در بيست سالى كه پيش روى ماست، در سى سالى كه پيش روى ماست.

آن روز اى بسا صاحبان افكار گوناگون، مكاتب گوناگون، نحله‌هاى منحرف، صاحبان اغراض فاسده بتوانند خيلى آسان كلاس‌هاى درس دانشگاه‌هاى شما را، مدرسه‌هاى شما را، فرزندان شما را در خانه‌هايتان در مشت بگيرند، در تصرف بگيرند، شما هم هيچ كار نتوانيد بكنيد. فكر آن روز را حوزه‌ی علميه بايد بكند. مسئول، حوزه علميه است. مسئول ديندارى مردم، روحانيت است. روحانيت هم مولود و ساخته‌ی دست حوزه‌ی علميه است. با اين نگاه مسئوليت را بسنجيد؛ اين جورى توزين بكنيم مسئوليت را تا بفهميم بر دوش ما، بار سنگينى كه هست، چيست. اين يك نكته؛ مسأله‌ی آينده نگرى.