سلاح شیمیایی در عملیات کربلای 5

در بامداد 19/10/65 عملیات كربلای 5 درمنطقه شلمچه صورت گرفت كه به دلیل مقاومت وصف ناپذیر رزمندگان در برابر پاتك های سنگین، عراق به مدت حدود دو ماه اقدام به حملات شیمیایی بسیار گسترده با گاز خردل نمود كه حتی مناطقی از آبادان را نیز در بر گرفت.

عملیات كربلای5 از جهت مقاومت: رزمندگان كه نزدیك به دو ماه نبرد شدید شبانه روزی و بدون وقفه را در منطقه محدود شلمچه تحمل نمودند، مسلما در تاریخ جنگ بی نظیر است. اگر كسی در مورد تاریخ دفاع مقدس مطالبی بنویسد و از توصیف شجاعت رزمندگان در شلمچه غافل گردد مهمترین قطعه تاریخ جنگ را از دست داده است.

اغراق نیست اگر بگوییم در اندازه كل اتفاقات سراسر تاریخ دفاع مقدس در این فضا و زمان بسیار محدود، حادثه و حماسه داشته ایم و این رسالت اهل قلم است كه به تشریح جزء به جزء آن وقایع بپردازند.

در عملیات كربلای 5، حملات شیمیایی دشمن اگر چه سنگین بودند ولی در مقایسه با حملات عادی زمینی و هوایی، نقش فرعی داشتند و لذا به همین اشاره اكتفا می شود.

بطور كلی آمار مصدومین و شهدای شیمیایی از كربلای 4 تا خاتمه كربلای 5نسبت به حجم حملات دشمن بسیار كم بود و این موضوع می تواند به علت آمادگی بیشتر رزمندگان و فعالیت چشمگیر سیستم پدافند، امداد و درمان مصدومین شیمیایی باشد.

بیمارستان صحرایی علی ابن ابیطالب (ع) مركز درمانی مجروحین عادی و شیمیایی در این عملیات بود.

این بیمارستان كه از نظر مهندسی بسیار مقاوم در برابر حملات هوایی ساخته شده بود از نظر فضای داخلی نیز دقیقا متناسب با نیاز تخصصی یك بیمارستان صحرایی طراحی شده بود. این بیمارستان تا خاتمه جنگ كاملا فعال بود و نقش اساسی در درمان مجروحین جبهه های جنوب داشت.

علاوه بر اورژانس شیمیایی مجاور بیمارستان، اورژانس شیمیایی دیگری درحسینه با اصول فنی و با توجه به تجارب درمانی گذشته ساخته شده بود كه در این عملیات بتدریج كار خود را شروع كرد. علاوه بر دو اورژانس فوق كه نقش مركزی در منطقه جنگی داشتند دو اورژانس شیمیایی كوچكتر در منطقه عملیاتی شلمچه فعال بود كه یكی از آنها مورد حمله شیمیایی نقش چشمگیری در پشتیبانی از مراكز صحرایی داشتند.

 كادر درمانی مجموعه نقاهتگاهی سید الشهداء(ع)، سپنتا، دانشگاه شهید چمران و نیز امیدیه جمعا با ظرفیت چهار هزار تخت تلاش چشمگیری داشتند. اگر چه تعداد مصدومین شیمیایی متوسط و شدید عملیات كربلای 5كمتر از سه هزار نفر می شدند اما با در نظر گرفتن مصدومین خفیف احتمالا جمع مصدومین به رقم هفت هزار نفر بالغ می شد.

كل شهدای شیمیایی در طول یك ماه حدود 170 نفر بودند كه بنظر ما زیاد و غیر قابل قبول بود، ولی بررسیهای بعدی نشان داد كه علت این امر وقوع چند حادثه خاص بوده است. یكی از این حوادث مربوط به انفجار یك بمب خردل دقیقا در مدخل سنگر گروهی برداران رزمنده اعزامی از بهبهان(گردان فجر) بود كه درنتیجه، گاز شیمیایی با غلظت زیاد وارد سنگر شده و باعث شد تا در مدت یك هفته بتدریج 40 نفر از آنان به شهادت برسند.

حدود 30 نفر از شهدا نیز مربوط به بمباران شیمیایی بیمارستان صحرایی سومار بودند. مسئولین كشورمان طی نامه های متعددی جزئیات حملات شیمیایی عراق را به اطلاع شورای امنیت ملل رسانیده و در خواست اعزام تیم كارشناسی جهت بررسی شواهد موجود نمودند، اما واكنشی بدنبال نداشت.

منبع:

قربانیان سلاح های شیمیایی

تنظیم برای تبیان :

بخش هنمردان خدا - سیفی