سرفه چیست؟

برونشیت اصطلاحی است كه به التهاب لوله های نایژه ای ( برونش ها معابر اصلی هوایی هستند كه هوا را به داخل بافت ریه وارد می كنند) اطلا ق می شود. زمانی كه این معابر تحریك می شوند "موكوس" ترشح می كنند كه باعث ایجاد سرفه می شود تا معابر هوایی پاك شود. سرفه علامت اولیه برونشیت است . تمام سرفه ها از برونشیت ناشی نمی شوند ؛ اما برونشیت تقریباً همیشه باعث سرفه می شود. چه به برونشیت مبتلا باشید و چه به یك سرفه ساده ، برای تسكین آن باید عامل ایجاد آن را شناسایی كنید.

اگر طی چند هفته گذشته سرفه می كرده اید و شدت آن در حال افزایش است ، اگربه دلیل نامعلوم بیش از سه هفته است كه سرفه می كنید، اگر برای تنفس مشكل دارید یا اگر سرفه های خشك می كنید ، بدون آن كه به سایر علائم مبتلا باشید بهتر است با پزشك خود مشورت كنید ؛ زیرا این سرفه ها ممكن است نشانه ای از یك مشكل جدی تر باشند.

در صورتی كه سرفه با خلط روشن یا سفید توأم باشد، نشانه آن است كه احتمالاً باید آن را چند روزی تحمل كنید. ممكن است  این حالت نتیجه دوره حاد بیماری سرما خوردگی یا آنفلوانزا باشد و تلاش بدن برای رهایی یافتن از خلطی است كه در نتیجه مبارزه با عفونت به وجود آمده است . این شكل از سرفه كه ممكن است برونشیت حاد نامیده شود، ناشی از یك عفونت ویروسی است كه هرچند ناراحت كننده است ولی وجود آن ضروری است. درصورتی كه با سرفه ، گلوی شما تحریك می شود، می توانید با نمك محلول در آب گرم ، درد آن را تسكین دهید. به علاوه استفاده از یك مرطوب كننده درشب به تسكین سرفه و بهبود خواب كمك می كند.

در صورتی كه سرفه با خلط زرد یا سبز رنگ همراه باشد ، احتمالاً به عفونتی مبتلا هستید كه مستلزم درمان با آنتی بیوتی كها خواهد بود وبهتر است به پزشك مراجعه كنید. در صورتی كه سرفه ، خشك یا بدون خلط باشد ، باید علت آن را پیدا كنید و درصدد درمان آن برآیید.

علل شایع سرفه

بسیاری افراد به سرفه های مزمن صبحگاهی مبتلا هستند. اغلب این افراد سیگاری نیز هستند و گمان می كنند كه این سرفه صبحگاهی ، طبیعی است .اما در صورتی كه چند هفته ادامه یابد، به ویژه در زمستان و حداقل طی دو زمستان متوالی عود كند، ممكن است برونشیت مزمن تلقی شود و باید بیمار جهت تشخیص دقیق به پزشك مراجعه كند.

آسم ممكن است باعث سرفه مزمن شود. زمانی كه آسم را مهاركنید، سرفه كاملاً كاهش خواهد یافت یا قطع خواهد شد.

سینوزیت و ترشح مزمن پشت حلق شب ها به دلیل ریختن موكوس از سینوس ها به سمت نایژه ها ، باعث تحریك سینه می شود. این امر باعث سرفه صبحگاهی می شود. البته ممكن است سرفه در تمام طول روز هم وجود داشته باشد، كه با خلط روشن یا سفید همراه است.

بیمارانی وجود دارند كه ماهها پس از سرماخوردگی دچار سرفه های مداوم هستند. با مشاهده این مطلب كه سرفه دیگر با عفونت مرتبط نیست ، پزشك بیمار را از نظر آلرژی های غذایی مورد آزمایش قرارمی دهد.  اغلب این سرفه ها به دلیل حساسیت به برخی مواد غذایی است. چنین حساسیتی ، حتی درمواردی كه قبلاً نیز آن را تجربه نكرده اید، ممكن است خود به دنبال سرماخوردگی ، هنگامی كه دستگاه ایمنی ضعیف است، بروز كند. درمان این حالت ، حذف غذایی است كه باعث حساسیت شده است. در اغلب موارد، هر نوع غذای حساسیت زایی را می توان ظرف چند ماه ، پس از آنكه بدن مجدداً ایمنی خود را به دست آورد، دوباره مصرف كرد.

برخی داروهای ضد فشار خون باعث سرفه مزمن می شوند. شایع ترین این داروها كاپتوپریل (Captopril) و انالاپریل(Enalapril) هستند. در صورتی كه تحت درمان با داروی كنترل فشارخون هستید و از سرفه مداوم رنج می برید، درباره تغییر داروی خود با پزشك مشورت كنید. درصورتی كه سرفه بر اثر دارو باشد ، با قطع مصرف آن ظرف چند روز بهبودی حاصل می شود.

برخی افراد بر اثر بازگشت اسید معده دچار سرفه می شوند. این حالت زمانی رخ می دهد كه محتویات معده به داخل مری باز گردد. این كسالت با سوء هاضمه و ترش كردن نیز همراه است. مراجعه به پزشك معالج و تهیه چند عكس رادیولوژی به تعیین دقیق این مشكل كمك می كند.

احتمال دارد سرفه پس از استنشاق مواد محرك ریه  نظیر مایعاتی كه حاوی آمونیاك هستند، رخ دهد. البته چنین سرفه ای به سرعت برطرف می شود و به  شرط  آن كه مجدداً در معرض عامل محرك قرار نگیرد حداكثر ظرف چند ساعت برطرف خواهد شد.

نسخه طبیعی درمان سرفه / برونشیت

- منبع سرفه را مشخص كنید.

در صورتی كه سرفه  با خلط روشن همراه باشد و یك یا دو روز طول بكشد معمولاً علت آن سرماخوردگی یا آنفلوآنزای ویروسی است . گلودرد خود را با غرغره آب نمك تسكین دهید. هرچند  ساعت یك بار غرغره  كنید و اجازه دهید سرفه ادامه یابد تا ریه های شما از شر ترشحات و خلط راحت شود.

در صورتی كه سرفه خشك و بدون خلط  باشد، به اطلاعات مطرح شده درباره علل زیر مراجعه كنید. سیگار، آسم ، سینوزیت ، آلرژی غذایی ، داروهای ضد فشارخون ، برگشت اسید معده یا استنشاق مواد محرك.

در صورتی كه سرفه با خلط همراه باشد، اما خلطِ حاصل زرد یا سبز باشد، احتمالاً در نتیجه عفونت رخ داده است و مستلزم درمان با آنتی بیوتیك هاست. در این صورت بهتراست به پزشك مراجعه كنید.