آشنايي با بدبيني

بدبينى يا سوء ظن، از بيماري هاى خطرناك روانى است كه هر كس به آن گرفتار شود، ناراحتي، رنج ها و دردها در انتظار اوست. اين بيمارى گاه چنان شدت مى يابد كه شخص ‍ مبتلا، به هر چه مى نگرد يا به هر چه فكر مى كند، مى كوشد نقص يا عيبى در آن بجويد و نيكويي هاى آن را از نظر دور كند. سوء ظن به معناي بدگماني بوده و يکي از رذائل اخلاقي است که در دين اسلام و در قرآن کريم به شدت از آن نهي شده است.

بدبين يا بايد از همه كناره گيرد يا فقط تظاهر به دوستى كند و خود را چنان بنمايد كه در باطن آن گونه نيست و چون به اشخاص و رويدادها با عينك بدبينى مى نگرد، نمى تواند با بى طرفى و بى نظرى، آن ها را بررسى كند و آن پديده يا شخص را آن گونه كه هست بشناسد. در نتيجه، دچار قضاوت نادرست مى شود و اين خود موجب عقب ماندگى است و نيز موجب بهره نگرفتن از فرصت ها و افراد با ارزش است.

سوء ظن باعث جستجو در كار ديگران مي شود كه عوارض خطرناكى دارد و نيز موجب غيبت و بدگويى از ديگران مي گردد كه آن نيز گناهى بزرگ و زيانبار است.

براي روشن شدن مطلب به حكايت زير توجه كنيد:

آرام از صخره ها بالا رفت و وقتي به نوک صخره رسيد سرش را به سمت آسمان بلند کرد و فرياد زد:

- خدايا!!! مي شنوي صدايم رو؟ من رو مي بيني؟

آسمان پر از ابر، برقي زد و غريد!

- چرا مي گي نه؟ مگه تو خدا نيستي؟ مگه هميشه نمي گي با بنده هاتي و ما رو مي بيني؟ حالا که ازت مي پرسم مي گي نه؟؟؟

نااميد، خسته و از همه جا بريده، خود را از آن بالا پرت کرد پايين، تا زندگي اي را که خدا به او هديه کرده بود از بين ببرد!

آن طرف تر، در فاصله اي نه چندان دور، فردي ديگر از صخره هاي کوه سر به فلک کشيده بالا رفت و وقتي به نوک صخره ها رسيد، سرش را به سمت آسمان بلند کرد و فرياد زد:

- خدايا!!! مي شنوي صدايم رو؟ من رو مي بيني؟

آسمان پر از ابر برقي زد و غريد! چشم هاي مرد از خنده و شادي برقي زد و گفت:

- مي دونستم که به يادمي! اين عکس رو هم واسه همين گرفتي، مگه نه؟ مي خواي هميشه به يادم باشي؟!!

و خوشحال از بالاي کوه پايين آمد تا زندگي اي را که خدا به او هديه داده بود، ادامه دهد.

تقسيمات بدبيني:

در روان پزشكي معاصر، بدبيني به سه گروه تقسيم مي شود:

1- اختلال شخصيت بدبيني

2- اختلال هذياني يا هذيان بدبيني

3- بيماري اسكيزوفرنيا، نوع پارانوئيد يا بدبيني

فرد مبتلا به اختلال "شخصيت بدبيني"، به همه چيز و همه كس، به ديده شك و ترديد نگاه مي كند و حالت دفاعي به خود گرفته و آن ها را تهديد آميز تلقي مي كند.

بعضي از اين بيماران تصور مي كنند كه تحت تعقيب هستند، يا كسي مي خواهد آن ها را بكشد يا مسموم كند. تعدادي از اين بيماران، دچار هذيان حسادت، يا بزرگ منشي يا خود بزرگ بيني هستند.

در فرد مبتلا به اسكيزوفرنياي نوع پارانوئيد، اوهام گزند و آسيب رسيدن، تحت تعقيب بودن، يا خود بزرگ بيني وجود دارد.

از لحاظ علت شناختي، عوامل مختلفي در ايجاد بدبيني، دخالت دارد. وجود فضاي شك و ترديد، ترس، تظاهر، بي اعتمادي، دروغگويي و زورگويي در خانواده و محيط، از عوامل زمينه ساز اين بيماري است.

تجربه هاي ناخوشايند فردي، خانوادگي و اجتماعي، مي تواند در ايجاد بيماري، نقش داشته باشد.

ويژگي هاي ارثي و سرشتي و عوامل زيست شناختي، نقش مهمي در شكل گيري و بروز اين بيماري دارد.

ادامه دارد...

*مطالب مرتبط:

علائم بيماري هاي رواني و روش هاي درمان

شناخت بيماري هاي رواني

درباره ي بيماري هاي شديد رواني چه مي دانيد؟

آيا بيمار مبتلا به روان گسيختگي ( اسكيزوفرني ) مي تواند ازدواج كند؟